"İşin senin elindedir" sözünü üç talâk sayan Hasan'dan başka kimse var mı?

Kaynak
Câmiu't-Tirmizî 1178, Kitap 13, Hadis 4
Zayıf
Türkçe meal

Hammâd b. Zeyd şöyle rivayet etti:

Eyyûb'a dedim ki: “'İşin senin elindedir' (emruki bi-yediki) sözü hakkında bunun üç (talâk) olduğunu Hasan'dan başka söyleyen birini biliyor musun?” “Hayır, Hasan'dan başka yok” dedi. Sonra şöyle dedi: “Allah'ım, bağışla! Ancak Katâde'nin bana İbn Semüre'nin azatlısı Kesîr'den, onun Ebû Seleme'den, onun Ebû Hüreyre'den, onun da Peygamber'den (sallallahu aleyhi ve sellem) rivayet ettiği müstesna; (Peygamber) ”Üçtür“ buyurmuş.” Eyyûb dedi ki: “İbn Semüre'nin azatlısı Kesîr ile karşılaştım ve ona bunu sordum; bilmedi. Katâde'ye dönüp bunu haber verdim; ”Unutmuş“ dedi.”

Ebû Îsâ (Tirmizî) dedi ki: Bu hadis garîbdir; bunu ancak Süleymân b. Harb'in Hammâd b. Zeyd'den rivayetinden biliyoruz. Muhammed'e (Buhârî) bu hadisi sordum; “Bize Süleymân b. Harb, Hammâd b. Zeyd'den bunu rivayet etti; ancak bu, Ebû Hüreyre'den mevkuftur” dedi. Ebû Hüreyre hadisi merfû olarak bilinmemektedir. Ali b. Nasr, hâfız ve hadis ehli biriydi. İlim ehli “İşin senin elindedir” sözü hakkında ihtilaf etmiştir. Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) ashabından ve başkalarından bazı ilim ehli —Ömer b. Hattâb ve Abdullah b. Mes'ûd bunlardandır— bunun bir talâk olduğunu söylemiştir. Tâbiînden ve onlardan sonrakilerden birçok ilim ehlinin görüşü de budur. Osmân b. Affân ve Zeyd b. Sâbit, “Hüküm, kadının hükmettiği gibidir” demişlerdir. İbn Ömer şöyle demiştir: “(Koca) kadının işini onun eline bırakır, kadın da kendini üç talâkla boşar, koca ise bunu kabul etmeyip ‘Onun işini ancak bir talâk için eline bıraktım’ derse kocaya yemin ettirilir ve yeminiyle birlikte söz onun sözüdür.” Süfyân ve Kûfe ehli, Ömer ile Abdullah'ın görüşünü benimsemiştir. Mâlik b. Enes ise “Hüküm, kadının hükmettiği gibidir” demiştir; Ahmed'in görüşü de budur. İshâk ise İbn Ömer'in görüşünü benimsemiştir.

Câmiu't-Tirmizî 1178, Kitap 13, Hadis 4

Arapça metin
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ نَصْرِ بْنِ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، قَالَ قُلْتُ لأَيُّوبَ هَلْ عَلِمْتَ أَنَّ أَحَدًا قَالَ فِي أَمْرُكِ بِيَدِكِ أَنَّهَا ثَلاَثٌ إِلاَّ الْحَسَنَ فَقَالَ لاَ إِلاَّ الْحَسَنَ . ثُمَّ قَالَ اللَّهُمَّ غَفْرًا إِلاَّ مَا حَدَّثَنِي قَتَادَةُ عَنْ كَثِيرٍ مَوْلَى ابْنِ سَمُرَةَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " ثَلاَثٌ " . قَالَ أَيُّوبُ فَلَقِيتُ كَثِيرًا - مَوْلَى ابْنِ سَمُرَةَ فَسَأَلْتُهُ فَلَمْ يَعْرِفْهُ فَرَجَعْتُ إِلَى قَتَادَةَ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ نَسِيَ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ حَرْبٍ عَنْ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ .

وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ، فَقَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ، بِهَذَا وَإِنَّمَا هُوَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، مَوْقُوفٌ . وَلَمْ يُعْرَفْ حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ مَرْفُوعًا . وَكَانَ عَلِيُّ بْنُ نَصْرٍ حَافِظًا صَاحِبَ حَدِيثٍ . وَقَدِ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي أَمْرُكِ بِيَدِكِ فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ مِنْهُمْ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍ هِيَ وَاحِدَةٌ . وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنَ التَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ . وَقَالَ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ الْقَضَاءُ مَا قَضَتْ . وَقَالَ ابْنُ عُمَرَ إِذَا جَعَلَ أَمْرَهَا بِيَدِهَا وَطَلَّقَتْ نَفْسَهَا ثَلاَثًا وَأَنْكَرَ الزَّوْجُ وَقَالَ لَمْ أَجْعَلْ أَمْرَهَا بِيَدِهَا إِلاَّ فِي وَاحِدَةٍ اسْتُحْلِفَ الزَّوْجُ وَكَانَ الْقَوْلُ قَوْلَهُ مَعَ يَمِينِهِ . وَذَهَبَ سُفْيَانُ وَأَهْلُ الْكُوفَةِ إِلَى قَوْلِ عُمَرَ وَعَبْدِ اللَّهِ . وَأَمَّا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ فَقَالَ الْقَضَاءُ مَا قَضَتْ . وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ . وَأَمَّا إِسْحَاقُ فَذَهَبَ إِلَى قَوْلِ ابْنِ عُمَرَ .

Hata bildir

Câmiu't-Tirmizî 1178 metninde gördüğünüz hatayı bildirin. Bildiriminiz incelendikten sonra düzeltilir.

Hata türü