Bölüm 31

Köle Azadı (Itk)

43 hadis No 3926 - 3968
كتاب العتق

Hadisler

3926 Mükâteb, kitâbet bedelinden üzerinde bir dirhem kaldığı sürece köledir. Amr b. Şuayb, babasından, o da dedesinden Bab 1483Kitâbet bedelinin bir kısmını ödeyip sonra (kalanından) âciz kalan veya ölen mükâteb hakkında 3927 Yüz ukıyye üzerine kitâbet yapıp on ukıyye dışında ödeyen köle, yine köledir. Amr b. Şuayb, babasından, o da dedesinden Bab 1483Kitâbet bedelinin bir kısmını ödeyip sonra (kalanından) âciz kalan veya ölen mükâteb hakkında 3928 Sizden birinin mükâtebi olur da ödeyeceği bedel yanında bulunursa, ondan örtünsün. Ümmü Seleme Bab 1483Kitâbet bedelinin bir kısmını ödeyip sonra (kalanından) âciz kalan veya ölen mükâteb hakkında 3929 Satın al ve azat et; velâ ancak azat edenindir. Allah'ın şartı daha haklı ve daha sağlamdır. Âişe Bab 1484Kitâbet feshedildiğinde mükâtebin satılması hakkında 3930 Hişâm tariki: Biri ‘Sen azat et, velâ benim olsun’ diyen adamlara ne oluyor? Velâ ancak azat edenindir. Âişe Bab 1484Kitâbet feshedildiğinde mükâtebin satılması hakkında 3931 Cüveyriye'ye: Kitâbet bedelini senin yerine ödeyeyim ve seninle evleneyim. Âişe Bab 1484Kitâbet feshedildiğinde mükâtebin satılması hakkında 3932 Sefîne: Ümmü Seleme beni, yaşadığım sürece Resûlullah'a hizmet etmem şartıyla azat etti. Sefîne Bab 1485Şarta bağlı azat hakkında 3933 Köledeki payını azat eden adam hakkında Peygamber: Allah'ın ortağı yoktur, buyurdu. Ebü'l-Melîh Bab 1486Bir köledeki payını azat eden kimse hakkında 3934 Ebû Hüreyre: Köledeki payını azat edenin azadını Peygamber geçerli kıldı, kalan bedeli ona ödetti. Ebû Hüreyre Bab 1486Bir köledeki payını azat eden kimse hakkında 3935 Şu'be tariki: Başkasıyla ortak olan köleyi azat edene, onun tamamen kurtarılması gerekir. Bab 1486Bir köledeki payını azat eden kimse hakkında 3936 Hişâm tariki: Köledeki payını azat edenin malı varsa, köle onun malından azat olur. Bab 1486Bir köledeki payını azat eden kimse hakkında 3937 Köledeki payını azat edenin malı yoksa köle, kendisine ağır gelmeyecek şekilde çalıştırılır. Ebû Hüreyre Bab 1487Bu hadiste si'âyeyi (kölenin çalıştırılmasını) zikreden kimse 3938 Malı yoksa köleye âdil değer biçilir ve ortağı için ağır gelmeyecek şekilde çalıştırılır. Ebû Hüreyre Bab 1487Bu hadiste si'âyeyi (kölenin çalıştırılmasını) zikreden kimse 3939 Yahyâ ile İbn Ebû Adî'nin Saîd'den rivayeti: Malı yoksa köle ağır gelmeyecek şekilde çalıştırılır. Bab 1487Bu hadiste si'âyeyi (kölenin çalıştırılmasını) zikreden kimse 3940 Ortaklarına paylarını verirse köle onun hesabına azat edilir; aksi halde azat ettiği kadarı azat olur. Abdullah b. Ömer Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3941 İsmâil tariki: Nâfi' bazen ‘Azat ettiği kadarı azat olmuş olur’ der, bazen demezdi. Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3942 Hammâd tariki: Eyyûb ‘Aksi halde azat ettiği kadarı azat olur’ sözü hadisten mi, Nâfi'den mi bilmiyordu. Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3943 Bedeline yetecek malı varsa kölenin tamamını azat etmesi gerekir; yoksa yalnız payı azat olur. Abdullah b. Ömer Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3944 Yahyâ b. Saîd tarikiyle İbn Ömer: Malı yeterse kölenin tamamını azat etmesi gerekir. Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3945 Cüveyriye tariki: Hadis ‘Köle onun hesabına azat edilir’ sözüyle biter; ‘azat ettiği kadarı’ ilavesi yoktur. Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3946 Sâlim'in İbn Ömer'den rivayeti: Kölenin bedeline yetecek malı varsa geri kalanı da onun malından azat olur. Abdullah b. Ömer Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3947 Ortak köleyi azat eden zenginse ona eksiksiz ve fazlasız bir değer biçilir, sonra köle azat edilir. Abdullah b. Ömer Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3948 İbnü't-Tilibb'in babası: Köledeki payını azat eden adamı Peygamber kalan pay için sorumlu tutmadı. İbnü't-Tilibb, babasından Bab 1488(Kölenin) çalıştırılmayacağını rivayet eden kimse hakkında 3949 Kim mahrem bir akrabasına sahip olursa, o hürdür. Semüre Bab 1489Mahrem bir akrabasına sahip olan kimse hakkında 3950 Ömer: Kim mahrem bir akrabasına sahip olursa, o hürdür. Katâde'nin bildirdiğine göre Ömer b. el-Hattâb Bab 1489Mahrem bir akrabasına sahip olan kimse hakkında 3951 Hasan el-Basrî: Kim mahrem bir akrabasına sahip olursa, o hürdür. Hasan Bab 1489Mahrem bir akrabasına sahip olan kimse hakkında 3952 Katâde tarikiyle Câbir b. Zeyd ve Hasan: Mahrem akrabasına sahip olan onu azat etmiş olur. Bab 1489Mahrem bir akrabasına sahip olan kimse hakkında 3953 Onu azat edin; bana köleler geldiğini duyunca gelin, size onun yerine bedel vereyim. Hârice Kays Aylân'dan bir kadın olan Selâme bint Ma'kıl Bab 1490Ümmü veledlerin azadı hakkında 3954 Peygamber ve Ebû Bekir zamanında ümmü veledleri satardık; Ömer bizi men edince vazgeçtik. Câbir b. Abdullah Bab 1490Ümmü veledlerin azadı hakkında 3955 Başka malı olmayan adamın müdebber kölesi, Peygamber'in emriyle yedi yüz veya dokuz yüze satıldı. Câbir b. Abdullah Bab 1491Müdebberin satılması hakkında 3956 Evzâî tariki: Sen müdebberin bedeline daha çok hak sahibisin; Allah ise ondan müstağnidir. Bab 1491Müdebberin satılması hakkında 3957 Biriniz fakir olduğunda kendisinden başlasın; artarsa ailesine, sonra yakınına harcasın. Câbir b. Abdullah Bab 1491Müdebberin satılması hakkında 3958 Ölürken altı kölesini azat edene Peygamber sert söz söyledi; kur'a çekip ikisini azat etti. İmrân b. Husayn Bab 1492(Malının) üçte biri kendilerine yetmeyen kölelerini azat eden kimse hakkında 3959 Hâlid tariki: Altı kölenin ikisi kur'a ile azat edildi; ‘sert bir söz söyledi’ ifadesi yoktur. Bab 1492(Malının) üçte biri kendilerine yetmeyen kölelerini azat eden kimse hakkında 3960 Ebû Zeyd tariki: Defnedilmeden önce yanında bulunsaydım, Müslümanların kabristanına defnedilmezdi. Bab 1492(Malının) üçte biri kendilerine yetmeyen kölelerini azat eden kimse hakkında 3961 İmrân (İbn Sîrîn tariki): Peygamber altı köle arasında kur'a çekti, ikisini azat edip dördünü köle bıraktı. İmrân b. Husayn Bab 1492(Malının) üçte biri kendilerine yetmeyen kölelerini azat eden kimse hakkında 3962 Malı olan bir köleyi azat edene: Kölenin malı kölenindir; ancak efendi onu şart koşarsa başka. Abdullah b. Ömer Bab 1493Malı olan bir köleyi azat eden kimse hakkında 3963 Zina çocuğu üçün en şerlisidir. Ebû Hüreyre Bab 1494Zina çocuğunu azat etmek hakkında 3964 Onun yerine köle azat edin; Allah her uzvuna karşılık onun bir uzvunu ateşten azat eder. el-Ğarîf b. ed-Deylemî şöyle anlattı: Bab 1495Azat etmenin sevabı hakkında 3965 Müslüman bir erkeği azat edenin her kemiğine karşılık, azatlısının bir kemiği onu ateşten korur. Ebû Necîh es-Sülemî Bab 1496Hangi köle (azadı) daha faziletlidir? 3966 Kim mümin bir köleyi azat ederse, o köle onun ateşten fidyesi olur. Amr b. Abese Bab 1496Hangi köle (azadı) daha faziletlidir? 3967 Şu'be tariki: İki Müslüman kadını azat eden adam için o ikisi onun ateşten kurtuluşu olur. Bab 1496Hangi köle (azadı) daha faziletlidir? 3968 Ölüm anında köle azat eden, doyduğunda hediye veren kimse gibidir. Ebü'd-Derdâ Bab 1497Sağlıkta azat etmenin fazileti hakkında