Bölüm 11

Cuma

65 hadis No 876 - 941
كتاب الجمعة

Hadisler

876 Biz en son gelenleriz, kıyamet günü ise en öne geçenleriz. Ebû Hüreyre Bab 1Cumanın farz oluşu; Yüce Allah'ın şu sözünden dolayı: "Cuma günü namaz için çağrı yapıldığında Allah'ı anmaya koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu sizin için daha hayırlıdır." (Cuma 62/9) 877 Biriniz cumaya geldiğinde gusletsin. Abdullah b. Ömer Bab 2Cuma günü gusletmenin fazileti; çocuğa ya da kadınlara cumaya katılmak gerekir mi? 878 Bir de yalnız abdest mi? Hâlbuki Resûlullah'ın gusletmeyi emrettiğini biliyorsun. İbn Ömer Bab 2Cuma günü gusletmenin fazileti; çocuğa ya da kadınlara cumaya katılmak gerekir mi? 879 Cuma günü gusül, ergenlik çağına girmiş herkese vâciptir. Ebû Saîd el-Hudrî Bab 2Cuma günü gusletmenin fazileti; çocuğa ya da kadınlara cumaya katılmak gerekir mi? 880 Cuma günü gusül her ergene vâciptir; misvak kullanmalı ve bulursa güzel koku sürünmelidir. Ebû Saîd Bab 3Cuma için güzel koku sürünmek 881 Cuma günü gusledip ilk saatte (cumaya) giden, sanki bir deve kurban etmiş gibidir. Ebû Hüreyre Bab 4Cumanın fazileti 882 Ömer, hutbe sırasında gelen adama "Biriniz cumaya gittiğinde gusletsin" hadisini hatırlattı. Ebû Hüreyre Bab 5Cuma için gusül 883 Cuma günü gusledip imam konuşurken susanın iki cuma arasındaki günahları bağışlanır. Selmân el-Fârisî Bab 6Cuma için yağ sürünmek 884 Cünüp olmasanız bile cuma günü gusledin, başlarınızı yıkayın ve güzel koku sürünün. Tâvûs Bab 6Cuma için yağ sürünmek 885 İbn Abbâs, cuma günü güzel koku ya da yağ sürünmeyi soran Tâvûs'a "Bunu bilmiyorum" dedi. Tâvûs Bab 6Cuma için yağ sürünmek 886 Bunu ancak ahirette nasibi olmayan kimse giyer. Abdullah b. Ömer Bab 7(Kişi cuma için) bulabildiği en güzel elbiseyi giyer 887 Ümmetime zorluk vermeyecek olsaydım, her namazla birlikte misvak kullanmalarını emrederdim. Ebû Hüreyre Bab 8Cuma günü misvak kullanmak 888 Misvak hususunda size çok ısrar ettim. Enes Bab 8Cuma günü misvak kullanmak 889 Peygamber gece kalkınca ağzını misvakla ovardı. Huzeyfe Bab 8Cuma günü misvak kullanmak 890 Âişe, Abdurrahman'ın misvakını çiğneyip göğsüne dayanmış olan Resûlullah'a verdi. Âişe Bab 9Başkasının misvakıyla misvaklanan 891 Peygamber cuma günü sabah namazında Secde ve İnsân sûrelerini okurdu. Ebû Hüreyre Bab 10Cuma günü sabah namazında ne okunur 892 Resûlullah'ın mescidinden sonra ilk cuma, Bahreyn'de Cuvâsâ'daki Abdülkays mescidinde kılındı. İbn Abbâs Bab 11Köylerde ve şehirlerde cuma 893 Hepiniz çobansınız ve hepiniz güdümünüzdekilerden sorumlusunuz. İbn Ömer Bab 11Köylerde ve şehirlerde cuma 894 Sizden cumaya gelen gusletsin. Abdullah b. Ömer Bab 12Kadınlardan, çocuklardan ve diğerlerinden cumaya katılmayanlara gusül gerekir mi? 895 Resûlullah, cuma günü gusletmenin ergenlik çağına giren herkese vâcip olduğunu bildirdi. Ebû Saîd el-Hudrî Bab 12Kadınlardan, çocuklardan ve diğerlerinden cumaya katılmayanlara gusül gerekir mi? 896, 897 Her Müslümanın yedi günde bir gün başını ve bedenini yıkaması bir haktır. Ebû Hüreyre Bab 12Kadınlardan, çocuklardan ve diğerlerinden cumaya katılmayanlara gusül gerekir mi? 898 Yüce Allah'ın her Müslüman üzerinde, yedi günde bir gün yıkanması hakkı vardır. Ebû Hüreyre Bab 12Kadınlardan, çocuklardan ve diğerlerinden cumaya katılmayanlara gusül gerekir mi? 899 Kadınlara geceleyin mescitlere gitmeleri için izin verin. Abdullah b. Ömer Bab 13Kadınların geceleyin mescide gitmesi 900 Allah'ın kadın kullarını Allah'ın mescitlerinden men etmeyin. Abdullah b. Ömer Bab 13Kadınların geceleyin mescide gitmesi 901 Cuma kesin bir farzdır; fakat sizi çıkarıp çamurda yürütmeyi hoş görmedim: Yağmurda cuma. Abdullah b. el-Hâris Bab 14Yağmurda cumaya gelmemeye ruhsat 902 Keşke bu gününüz için temizlenseydiniz! Âişe Bab 15Cumaya nereden gelinir ve kime farzdır? 903 İnsanlar kendi işlerini görür, cumaya iş kılıklarıyla giderlerdi; onlara "Keşke yıkansaydınız" denildi. Yahyâ b. Saîd Bab 16Cumanın vakti güneş zevale erdiği zamandır 904 Peygamber cuma namazını güneş batıya meylettiği zaman kılardı. Enes b. Mâlik Bab 16Cumanın vakti güneş zevale erdiği zamandır 905 Cumayı erken kılar, cumadan sonra da kaylûle yapardık. Enes Bab 16Cumanın vakti güneş zevale erdiği zamandır 906 Peygamber soğukta cumayı erken kılar, sıcak şiddetlenince serinliğe bırakırdı. Enes b. Mâlik Bab 17Cuma günü sıcak şiddetlendiğinde 907 Kimin ayakları Allah yolunda tozlanırsa Allah onu ateşe haram kılar. Abâye b. Rifâa Bab 18Cumaya yürüyerek gitmek 908 Kamet getirildiğinde namaza koşarak değil, sükûnetle yürüyerek gelin; yetiştiğinizi kılın. Ebû Hüreyre Bab 18Cumaya yürüyerek gitmek 909 Beni görünceye kadar namaza kalkmayın; sükûnete bürünün. Ebû Katâde Bab 18Cumaya yürüyerek gitmek 910 Cuma günü gusledip temizlenen, iki kişinin arasını ayırmayan ve imam çıkınca susan kimsenin günahları bağışlanır. Selmân el-Fârisî Bab 19Cuma günü iki kişinin arası ayrılmaz 911 Peygamber, kişinin kardeşini yerinden kaldırıp oraya oturmasını yasakladı. İbn Cüreyc Bab 20Cuma günü kişi kardeşini yerinden kaldırıp onun yerine oturmaz 912 Osman insanlar çoğalınca cuma günü Zevrâ üzerinde üçüncü ezanı ekledi. Sâib b. Yezîd Bab 21Cuma günü ezan 913 Peygamber'in bir müezzinden başka müezzini yoktu; cuma ezanı imam minbere oturunca okunurdu. Sâib b. Yezîd Bab 22Cuma günü tek müezzin 914 Muâviye minberde ezanı tekrarladı ve Resûlullah'ı bu yerde böyle söylerken işittiğini bildirdi. Ebû Ümâme b. Sehl b. Huneyf Bab 23İmam ezanı işittiğinde minberde (onu) tekrarlar 915 Cuma günü ikinci ezanı, mescit cemaati çoğaldığında Osman emretti. Sâib b. Yezîd Bab 24Ezan okunurken minberde oturmak 916 Osman'ın hilâfetinde cuma günü üçüncü ezan Zevrâ üzerinde okundu ve iş bunun üzerine yerleşti. Sâib b. Yezîd Bab 25Hutbe sırasında ezan okumak 917 Ey insanlar! Bunu ancak bana uyasınız ve namazımı öğrenesiniz diye yaptım: Minberin yapılışı. Ebû Hâzim b. Dînâr Bab 26Minberde hutbe okumak 918 Minber konulunca hurma kütüğü inledi; Peygamber inip elini onun üzerine koydu. Câbir b. Abdillah Bab 26Minberde hutbe okumak 919 Cumaya gelen gusletsin. Abdullah b. Ömer Bab 26Minberde hutbe okumak 920 Peygamber ayakta hutbe okur, sonra oturur, sonra yeniden kalkardı. Abdullah b. Ömer Bab 27Ayakta hutbe okumak 921 Peygamber bir gün minberin üzerine oturdu, biz de onun etrafına oturduk. Ebû Saîd el-Hudrî Bab 28İmam hutbe okuduğunda cemaate yönelir, insanlar da imama yönelir 922 Kabirlerde Mesîh Deccâl'in fitnesi gibi ya da ona yakın bir şekilde imtihan edileceksiniz. Esmâ bint Ebî Bekr Bab 29Hutbede hamd ü senadan sonra "emmâ ba'd" diyen 923 Bazı toplulukları Allah'ın kalplerine koyduğu gönül zenginliği ve hayra havale ederim. Amr b. Tağlib Bab 29Hutbede hamd ü senadan sonra "emmâ ba'd" diyen 924 Bu namazın size farz kılınmasından ve onu yerine getirmekten aciz kalmanızdan korktum. Âişe Bab 29Hutbede hamd ü senadan sonra "emmâ ba'd" diyen 925 Resûlullah bir akşam namazdan sonra kalktı, teşehhüd getirip Allah'ı övdü, sonra Emmâ ba'd dedi. Ebû Humeyd es-Sâidî Bab 29Hutbede hamd ü senadan sonra "emmâ ba'd" diyen 926 Resûlullah'ın teşehhüd getirdiği sırada Emmâ ba'd dediğini işittim. Misver b. Mahreme Bab 29Hutbede hamd ü senadan sonra "emmâ ba'd" diyen 927 Ensâr'ın iyilik yapanlarından kabul etsin, kötülük yapanlarını affetsin. Abdullah b. Abbâs Bab 29Hutbede hamd ü senadan sonra "emmâ ba'd" diyen 928 Peygamber iki hutbe okur, ikisinin arasında oturur. Abdullah b. Ömer Bab 30Cuma günü iki hutbe arasında oturmak 929 Cuma günü melekler mescidin kapısında durur, gelenleri sırasıyla yazar; imam çıkınca sayfalarını dürerler. Ebû Hüreyre Bab 31Hutbeyi dinlemek 930 Ey filan! Namaz kıldın mı? Kalk, namaz kıl. Câbir b. Abdillah Bab 32İmam, hutbe okurken gelen birini görürse ona iki rekât kılmasını emreder 931 İmam hutbe okurken mescide giren adama: "Namaz kıldın mı? Öyleyse iki rekât kıl." Câbir Bab 33İmam hutbe okurken gelen kimse hafif iki rekât kılar 932 Peygamber cuma hutbesinde yağmur için ellerini uzatıp dua etti. Enes Bab 34Hutbede elleri kaldırmak 933 Allah'ım! Etrafımıza, üzerimize değil. Enes b. Mâlik Bab 35Cuma günü hutbede yağmur duası 934 Cuma günü imam hutbe okurken arkadaşına "Sus!" dersen boş söz söylemiş olursun. Ebû Hüreyre Bab 36Cuma günü imam hutbe okurken susmak 935 Cuma gününde bir saat vardır ki Müslüman bir kul ona denk gelip Allah'tan bir şey isterse Allah onu ona verir. Ebû Hüreyre Bab 37Cuma günündeki (duaların kabul edildiği) saat 936 Cumada kervan gelince Peygamber'in yanında on iki adamdan başkası kalmadı. Câbir b. Abdillah Bab 38Cuma namazında insanlar imamın yanından dağılırsa imamın ve kalanların namazı geçerlidir 937 Resûlullah cumadan sonra evine dönünceye kadar namaz kılmaz, dönünce iki rekât kılardı. Abdullah b. Ömer Bab 39Cumadan sonra ve önce namaz 938 Cuma namazından döner, o kadına selâm verirdik; pazı yemeği sebebiyle cuma gününü özlerdik. Sehl Bab 40Yüce Allah'ın şu sözü: "Namaz kılınınca yeryüzüne dağılın ve Allah'ın lütfundan isteyin." (Cuma 62/10) 939 Cumadan sonra olmadıkça ne öğle uykusuna yatar ne de kuşluk yemeği yerdik. Sehl Bab 40Yüce Allah'ın şu sözü: "Namaz kılınınca yeryüzüne dağılın ve Allah'ın lütfundan isteyin." (Cuma 62/10) 940 Cumaya erken gider, sonra öğle uykusuna yatardık. Enes Bab 41Cumadan sonra kaylûle (öğle uykusu) 941 Peygamber ile birlikte cuma namazını kılardık, sonra öğle uykusu vakti olurdu. Sehl Bab 41Cumadan sonra kaylûle (öğle uykusu)