Bölüm 10

İmamet

99 hadis No 777 - 875
كتاب الإمامة

Hadisler

777 Resûlullah Ebû Bekir'e namaz kıldırmasını emretti; hanginizin gönlü onun önüne geçmeye razı olur? Abdullah b. Mes'ûd Bab 1İmamet ve cemaatin anılması: ilim ve fazilet ehlinin imameti 778 Namazı vaktinde kıl; onlarla birlikte yetişirsen onlarla da kıl. Ebü'l-Âliye el-Berrâ Bab 2Zalim imamlarla birlikte namaz kılmak 779 Namazı vaktinde kılın, geciktirenlerle birlikte de kılın ve onu nafile sayın. Abdullah b. Mes'ûd Bab 2Zalim imamlarla birlikte namaz kılmak 780 Topluluğa, Allah'ın Kitabı'nı en iyi okuyanları imam olur. Ebû Mes'ûd Bab 3İmamete kim daha layıktır 781 Yolculukta ezan okuyun, kamet getirin ve size yaşça büyüğünüz imam olsun. Mâlik b. el-Huveyris Bab 4Yaşça büyük olanları öne geçirmek 782 Üç kişi olduklarında biri imam olsun; imamlığa en lâyık olan Kur'an'ı en iyi okuyandır. Ebû Saîd Bab 5Eşit durumda oldukları bir yerde bir topluluğun bir araya gelmesi 783 Bir adama kendi hâkimiyet alanında imamlık yapılmaz, izni olmadan şeref yerine oturulmaz. Ebû Mes'ûd Bab 6İçlerinde vali bulunan bir topluluğun bir araya gelmesi 784 El çırpmak ancak kadınlar içindir; namazda başına bir şey gelen Sübhânallah desin. Sehl b. Sa'd Bab 7Halktan biri (imamlığa) geçer, sonra vali gelirse geri çekilir mi 785 Resûlullah cemaatle kıldığı son namazı tek elbiseye sarınmış olarak Ebû Bekir'in arkasında kıldı. Enes Bab 8İmamın, idaresi altındaki bir adamın arkasında namaz kılması 786 Ebû Bekir insanlara namaz kıldırırken Resûlullah saftaydı. Âişe Bab 8İmamın, idaresi altındaki bir adamın arkasında namaz kılması 787 Biriniz bir topluluğu ziyaret ettiğinde onlara namaz kıldırmasın. Mâlik b. el-Huveyris Bab 9Ziyaretçinin imamlığı 788 Âmâ olan Itbân b. Mâlik'in isteği üzerine Resûlullah, namazgâh edinmesi için evinde namaz kıldı. Mahmûd b. er-Rebî' Bab 10Âmânın imamlığı 789 Amr b. Seleme, Kur'an'ı en çok bilen olduğu için sekiz yaşında kavmine imamlık yapardı. Amr b. Seleme el-Cermî Bab 11Ergenlik çağına girmemiş çocuğun imamlığı 790 Namaz için çağrı yapıldığında beni görmedikçe kalkmayın. Ebû Katâde Bab 12İnsanların imamı gördüklerinde ayağa kalkması 791 Kametten sonra Resûlullah bir adamla konuştu; topluluk uyuklayıncaya kadar namaza kalkmadı. Enes Bab 13Kametten sonra ihtiyacı çıkan imam 792 Resûlullah imamlık yerinde gusletmediğini hatırlayınca insanlara yerlerinde kalmalarını söyledi. Ebû Hüreyre Bab 14Namaz yerinde durduktan sonra abdestsiz olduğunu hatırlayan imam 793 Namazda başınıza bir şey geldiğinde erkekler tesbih etsin, kadınlar el çırpsın. Sehl b. Sa'd Bab 15İmamın, bulunmadığında yerine birini bırakması 794 İmam ancak kendisine uyulsun diye imam yapılmıştır; o rükû edince siz de rükû edin. Enes Bab 16İmama uymak 795 Öne gelin ve bana uyun; bir topluluk geri kalmaya devam ederse Allah onları geri bırakır. Ebû Saîd el-Hudrî Bab 17İmama uyana uymak 796 Benzer bir rivayetle: Öne gelin ve bana uyun; geri kalan topluluğu Allah geri bırakır. Cüreyrî, Ebû Nadre'den rivayet etti: Bab 17İmama uyana uymak 797 Peygamber Ebû Bekir'in önünde oturarak kıldı; insanlar Ebû Bekir'in arkasındaydı. Âişe Bab 17İmama uyana uymak 798 Resûlullah tekbir aldığında Ebû Bekir cemaate duyurmak için tekbir alırdı. Câbir Bab 17İmama uyana uymak 799 İbn Mes'ûd iki kişiye namaz kıldırırken ikisinin arasında durdu ve Resûlullah'ı böyle gördüğünü söyledi. Esved ve Alkame Bab 18Üç kişi olduklarında imamın duracağı yer ve bu konudaki ihtilaf 800 Resûlullah Ebû Bekir'i göğsünden geri itti; Ebû Bekir ve Mes'ûd onun arkasında durdu. Büreyde b. Süfyân el-Eslemî'nin dedesinin kölesi Mes'ûd Bab 18Üç kişi olduklarında imamın duracağı yer ve bu konudaki ihtilaf 801 Ben ve yetim Resûlullah'ın arkasında saf olduk, yaşlı kadın da bizim arkamızda durdu. Enes b. Mâlik Bab 19Üç erkek ve bir kadın olduklarında 802 Resûlullah Enes'in evinde, bir namaz vakti dışında ev halkına namaz kıldırdı. Enes Bab 20İki erkek ve iki kadın olduklarında 803 Resûlullah Enes'i sağına, annesini ve teyzesini ikisinin arkasına durdurdu. Enes Bab 20İki erkek ve iki kadın olduklarında 804 İbn Abbâs Peygamber'in yanında, Âişe ise arkalarında onlarla birlikte namaz kıldı. Abdullah b. Abbâs Bab 21Yanında bir çocuk ve bir kadın bulunduğunda imamın duracağı yer 805 Resûlullah Enes'i sağına durdurdu; ailesinden bir kadın da arkalarındaydı. Enes Bab 21Yanında bir çocuk ve bir kadın bulunduğunda imamın duracağı yer 806 İbn Abbâs Resûlullah'ın soluna durunca Resûlullah onu başından tutup sağına geçirdi. Abdullah b. Abbâs Bab 22İmama uyan bir çocuk olduğunda imamın duracağı yer 807 Bana sizden akıl ve basiret sahibi olanlar yakın dursun, sonra onlara yakın olanlar. Ebû Mes'ûd Bab 23İmamın hemen arkasında kim durur, sonra onun arkasında kim durur 808 Übey b. Kâ'b: Peygamber bize kendisine yakın durmamızı emretti; ehlü'l-ukad helâk oldu. Kays b. Ubâd Bab 23İmamın hemen arkasında kim durur, sonra onun arkasında kim durur 809 Saflar Resûlullah çıkmadan düzeltildi; o gusletmeye dönünce cemaat ayakta onu bekledi. Ebû Hüreyre Bab 24İmam çıkmadan önce safları düzeltmek 810 Ya saflarınızı düzeltirsiniz ya da Allah yüzlerinizi birbirine muhalif kılar. Nu'mân b. Beşîr Bab 25İmam safları nasıl düzeltir 811 Allah ve melekleri ön saflara salât eder. Berâ b. Âzib Bab 25İmam safları nasıl düzeltir 812 Düz durun, safta farklı durmayın; yoksa kalpleriniz de ayrılığa düşer. Ebû Mes'ûd Bab 26İmam öne geçtiğinde safları düzeltmek için ne söyler 813 Düz durun! Ben sizi önümden gördüğüm gibi arkamdan da görürüm. Enes Bab 27"Düzgün durun" sözünü kaç kez söyler 814 Saflarınızı düzeltin ve sıkışık durun; çünkü ben sizi sırtımın arkasından görürüm. Enes Bab 28İmamın safları sıkıştırmaya ve birbirine yaklaştırmaya teşvik etmesi 815 Saflarınızı sıkışık tutun, aralarını yakın tutun ve boyunları hizalayın. Enes Bab 28İmamın safları sıkıştırmaya ve birbirine yaklaştırmaya teşvik etmesi 816 Meleklerin Rableri katında saf tuttuğu gibi saf tutmaz mısınız? Câbir b. Semüre Bab 28İmamın safları sıkıştırmaya ve birbirine yaklaştırmaya teşvik etmesi 817 Resûlullah ilk safa üç kez, ikinci safa bir kez dua ederdi. İrbâz b. Sâriye Bab 29Birinci safın ikinciye üstünlüğü 818 İlk safı tamamlayın, sonra onu takip edeni; eksiklik olacaksa en arka safta olsun. Enes Bab 30Son saf 819 Kim bir safı birleştirirse Allah onu bağlar; kim bir safı keserse Allah da onu keser. Abdullah b. Ömer Bab 31Safı birleştiren kimse 820 Erkek saflarının en hayırlısı ilki, kadın saflarının en hayırlısı sonuncusudur. Ebû Hüreyre Bab 32Kadın saflarının en hayırlısı ve erkek saflarının en kötüsünün anılması 821 Enes: Resûlullah zamanında iki direk arasında saf tutmaktan sakınırdık. Abdülhamîd b. Mahmûd Bab 33Direkler arasında saf tutmak 822 Resûlullah'ın arkasında namaz kılarken onun sağında olmayı severdim. Berâ Bab 34Saftaki müstehap yer 823 Biriniz insanlara namaz kıldırdığında hafif tutsun; aralarında hasta, zayıf ve yaşlı vardır. Ebû Hüreyre Bab 35İmamın namazı hafif tutması 824 Peygamber namazı insanların en hafif kılanıydı, ama tam kılardı. Enes Bab 35İmamın namazı hafif tutması 825 Çocuğun ağladığını işitince annesine zorluk vermemek için namazımı kısa tutarım. Ebû Katâde Bab 35İmamın namazı hafif tutması 826 Resûlullah hafif tutmayı emreder, bize Sâffât sûresiyle imamlık yapardı. Abdullah b. Ömer Bab 36İmama uzatma ruhsatı 827 Resûlullah, Ümâme'yi omzunda taşıyarak insanlara imamlık yaptı; rükûda bırakıp secdeden kalkınca yeniden alırdı. Ebû Katâde Bab 37İmamın namazda yapabileceği işler 828 Başını imamdan önce kaldıran, Allah'ın onun başını eşek başına çevirmesinden korkmaz mı? Ebû Hüreyre Bab 38İmamın önüne geçmek 829 Sahâbîler, Resûlullah'ı secdeye varmış görünceye kadar ayakta durur, sonra secdeye giderlerdi. Berâ Bab 38İmamın önüne geçmek 830 İmam sizden önce secdeye varır ve sizden önce kalkar; işte bu, onun karşılığıdır. Ebû Mûsâ Bab 38İmamın önüne geçmek 831 Namazı uzatan Muâz'a Resûlullah üç kez "Sen fitneci misin ey Muâz?" dedi. Câbir Bab 39Kişinin imamın namazından çıkıp namazını mescidin bir köşesinde bitirmesi 832 İmam oturarak namaz kıldırınca siz de hep birlikte oturarak kılın. Enes b. Mâlik Bab 40Oturarak namaz kıldıran imama uymak 833 Resûlullah oturarak kıldırıyor, Ebû Bekir ona, insanlar da Ebû Bekir'in namazına uyuyordu. Âişe Bab 40Oturarak namaz kıldıran imama uymak 834 Hastalığında Resûlullah, Abbâs ile Ali'ye dayanarak gelip Ebû Bekir'in yanına oturdu ve oturarak namaz kıldı. Âişe Bab 40Oturarak namaz kıldıran imama uymak 835 Muâz, Peygamber'le kıldıktan sonra kavmine imamlık yapardı; uzun okuyunca "Sen fitneci misin?" uyarısını aldı. Câbir b. Abdullah Bab 41İmam ile ona uyanın niyetlerinin farklı olması 836 Peygamber korku namazında her gruba iki rekât kıldırdı; kendisi dört, onlar ikişer rekât kıldı. Ebû Bekre Bab 41İmam ile ona uyanın niyetlerinin farklı olması 837 Cemaatle kılınan namaz, tek başına kılınan namazdan yirmi yedi derece üstündür. Abdullah b. Ömer Bab 42Cemaatin fazileti 838 Cemaatle kılınan namaz, birinizin tek başına kıldığı namazdan yirmi beş kat daha faziletlidir. Ebû Hüreyre Bab 42Cemaatin fazileti 839 Cemaatle kılınan namaz, tek başına kılınan namazı yirmi beş derece geçer. Âişe Bab 42Cemaatin fazileti 840 Üç kişi olduklarında biri imam olsun; imamete en layık olanları, Kur'an'ı en iyi okuyanlarıdır. Ebû Saîd Bab 43Üç kişi olduklarında cemaat 841 İbn Abbâs Peygamber'in yanında, Âişe de arkalarında namaz kıldı. Abdullah b. Abbâs Bab 44Bir erkek, bir çocuk ve bir kadından oluşan üç kişilik cemaat 842 İbn Abbâs Resûlullah'ın soluna durunca, Resûlullah onu tutup sağına geçirdi. Abdullah b. Abbâs Bab 45İki kişi olduklarında cemaat 843 Cemaatin sayısı ne kadar çok olursa o namaz Allah'a o kadar sevimlidir. Übey b. Ka'b Bab 45İki kişi olduklarında cemaat 844 Resûlullah, Itbân'ın evinde namazgâh edineceği köşede cemaate iki rekât kıldırdı. Itbân b. Mâlik Bab 46Nafile için cemaat 845 Saflarınızı düzeltin ve sıkışık durun; çünkü ben sizi arkamdan da görürüm. Enes Bab 47Kaçırılan namaz için cemaat 846 Allah dilediği zaman ruhlarınızı aldı, dilediği zaman geri verdi; kalk ey Bilâl, insanlara namazı ilan et. Ebû Katâde Bab 47Kaçırılan namaz için cemaat 847 Cemaate sarılın; çünkü kurt ancak sürüden uzaklaşan koyunu yer. Ebü'd-Derdâ Bab 48Cemaati terk etme konusundaki şiddetli uyarı 848 Resûlullah, namaza gelmeyen adamların evlerini başlarına yakmayı içinden geçirdiğini bildirdi. Ebû Hüreyre Bab 49Cemaatten geri kalma konusundaki şiddetli uyarı 849 Evlerinizde kılıp mescitlerinizi terk ederseniz Peygamberinizin sünnetini terk etmiş olursunuz. Abdullah b. Mes'ûd Bab 50Ezan okunan yerde namazlara devam etmek 850 Ezanı işiten âmâ sahâbîye Peygamber "O hâlde icabet et" buyurdu. Ebû Hüreyre Bab 50Ezan okunan yerde namazlara devam etmek 851 "Hayye ale's-salâh"ı işitiyorsan haydi namaza gel; İbn Ümmi Mektûm'a ruhsat verilmedi. İbn Ümmi Mektûm Bab 50Ezan okunan yerde namazlara devam etmek 852 Biriniz büyük abdest ihtiyacı duyarsa namazdan önce onunla başlasın. Abdullah b. Erkam Bab 51Cemaati terk etmedeki mazeret 853 Akşam yemeği hazır olur ve kamet getirilirse önce yemekle başlayın. Enes Bab 51Cemaati terk etmedeki mazeret 854 Huneyn'de yağmur yağınca "Konakladığınız yerlerde namaz kılın" diye seslenildi. Üsâme b. Umeyr Bab 51Cemaati terk etmedeki mazeret 855 Mescide çıkıp cemaati namazı kılmış bulana, Allah namazda bulunanların sevabı kadar sevap yazar. Ebû Hüreyre Bab 52Cemaate yetişmenin sınırı 856 Abdestini tam alıp farz namaza yürüyen ve onu cemaatle kılanın günahlarını Allah bağışlar. Osman b. Affân Bab 52Cemaate yetişmenin sınırı 857 Mescide geldiğinde, namazını kılmış olsan bile insanlarla birlikte kıl. Mihcen Bab 53Kişi tek başına kıldıktan sonra namazı cemaatle iade etmek 858 Kendi yerinizde kılıp cemaatin bulunduğu mescide gelirseniz onlarla kılın; bu size nafile olur. Yezîd b. Esved el-Âmirî Bab 54Tek başına kılan kimsenin sabah namazını cemaatle iade etmesi 859 Namazı vaktinde kıl; sen mescitteyken kamet getirilirse onlarla birlikte yine kıl. Ebû Zer Bab 55Vakti geçtikten sonra namazı cemaatle iade etmek 860 Bir namaz bir günde iki kez kılınmaz. Abdullah b. Ömer Bab 56Mescitte imamla birlikte cemaatle kılan kimseden namazın düşmesi 861 Namaza koşarak değil vakarla yürüyerek gelin; yetiştiğinizi kılın, kaçırdığınızı kaza edin. Ebû Hüreyre Bab 57Namaza koşmak 862 Zekât memuru olarak gönderilip bir hırka çalan kişiye şimdi ateşten benzeri bir zırh giydirildi. Ebû Râfi' Bab 58Koşmadan namaza acele etmek 863 Başka bir senetle: Hırka çalan zekât memuruna şimdi ateşten bir zırh giydirildi. Ebû Râfi' Bab 58Koşmadan namaza acele etmek 864 Namaza erken giden deve kurban eden gibidir; ardından gelen sığır, sonra koç, tavuk ve yumurta. Ebû Hüreyre Bab 59Namaza erken gitmek 865 Namaz için kamet getirildiğinde, farz namazdan başka namaz yoktur. Ebû Hüreyre Bab 60Kamet sırasında kılınması mekruh olan namaz 866 Kamet getirilince farz olandan başka namaz kılınmaz. Ebû Hüreyre Bab 60Kamet sırasında kılınması mekruh olan namaz 867 Kamet getirilirken namaz kılan adama "Sabahı dört rekât mı kılıyorsun?" buyurdu. Abdullah b. Büheyne Bab 60Kamet sırasında kılınması mekruh olan namaz 868 İmam namazdayken sünnet kılıp sonra katılana "Hangisi senin namazın?" diye soruldu. Abdullah b. Serçis Bab 61İmam namazdayken sabahın iki rekâtını kılan kimse 869 Enes ile bir yetim Resûlullah'ın arkasında, Ümmü Süleym de onların arkasında namaz kıldı. Enes Bab 62Safın arkasında tek başına duran kimse 870 "Andolsun, sizden öne geçenleri de geride kalanları da biliriz" âyeti saflardaki bir olay üzerine indi. Abdullah b. Abbâs Bab 62Safın arkasında tek başına duran kimse 871 Saf dışında rükûa varan Ebû Bekre'ye "Allah hırsını artırsın; ama bir daha yapma" buyurdu. Ebû Bekre Bab 63Saf dışında rükûa varmak 872 Namaz kılan kendisi için nasıl kıldığına bakmaz mı? Ben önümü gördüğüm gibi arkamı da görürüm. Ebû Hüreyre Bab 63Saf dışında rükûa varmak 873 Resûlullah öğleden önce ve sonra ikişer rekât kılar, cumadan sonra evine dönüp iki rekât kılardı. Abdullah b. Ömer Bab 64Öğleden sonra namaz 874 Resûlullah ikindiden önce dört rekât kılar, her iki rekâtı selamla ayırırdı. Ali Bab 65İkindiden önce namaz ve bu konuda Ebû İshâk'tan nakledenlerin ihtilafının anılması 875 Resûlullah gün ortasından önce dört rekât kılar ve selamı sonunda verirdi. Ali b. Ebû Tâlib Bab 65İkindiden önce namaz ve bu konuda Ebû İshâk'tan nakledenlerin ihtilafının anılması