Bölüm 34
Alım Satım (Büyû')
كتاب البيوع
Hadisler
2047
Muhâcir kardeşlerimi pazarlarda alışveriş meşgul ederdi; ben ise karnımı doyuracak kadarıyla Resûlullah'tan ayrılmazdım.
Ebû Hüreyre
Bab 1Yüce Allah'ın şu sözü hakkında gelenler: "Namaz kılınınca yeryüzüne dağılın, Allah'ın lütfundan (rızık) arayın ve Allah'ı çok anın ki kurtuluşa eresiniz. Onlar bir ticaret yahut bir eğlence gördüklerinde hemen ona koşuştular ve seni ayakta bırakıverdiler. De ki: Allah'ın yanında olan, eğlenceden de ticaretten de hayırlıdır. Allah rızık verenlerin en hayırlısıdır." (Cuma 62/10-11)
2048
Sa'd b. Rebî' malının yarısını teklif edince Abdurrahman b. Avf: "İçinde ticaret yapılan bir pazar var mı?" dedi.
Abdurrahman b. Avf
Bab 1Yüce Allah'ın şu sözü hakkında gelenler: "Namaz kılınınca yeryüzüne dağılın, Allah'ın lütfundan (rızık) arayın ve Allah'ı çok anın ki kurtuluşa eresiniz. Onlar bir ticaret yahut bir eğlence gördüklerinde hemen ona koşuştular ve seni ayakta bırakıverdiler. De ki: Allah'ın yanında olan, eğlenceden de ticaretten de hayırlıdır. Allah rızık verenlerin en hayırlısıdır." (Cuma 62/10-11)
2049
Abdurrahman b. Avf, Sa'd'a: "Allah sana ailende ve malında bereket versin; bana pazarı gösterin" dedi.
Enes
Bab 1Yüce Allah'ın şu sözü hakkında gelenler: "Namaz kılınınca yeryüzüne dağılın, Allah'ın lütfundan (rızık) arayın ve Allah'ı çok anın ki kurtuluşa eresiniz. Onlar bir ticaret yahut bir eğlence gördüklerinde hemen ona koşuştular ve seni ayakta bırakıverdiler. De ki: Allah'ın yanında olan, eğlenceden de ticaretten de hayırlıdır. Allah rızık verenlerin en hayırlısıdır." (Cuma 62/10-11)
2050
Ukâz, Mecenne ve Zü'l-Mecâz cahiliye döneminde pazarlardı; İslâm gelince orada ticareti günah saydılar.
İbn Abbâs
Bab 1Yüce Allah'ın şu sözü hakkında gelenler: "Namaz kılınınca yeryüzüne dağılın, Allah'ın lütfundan (rızık) arayın ve Allah'ı çok anın ki kurtuluşa eresiniz. Onlar bir ticaret yahut bir eğlence gördüklerinde hemen ona koşuştular ve seni ayakta bırakıverdiler. De ki: Allah'ın yanında olan, eğlenceden de ticaretten de hayırlıdır. Allah rızık verenlerin en hayırlısıdır." (Cuma 62/10-11)
2051
Helal bellidir, haram da bellidir; ikisinin arasında şüpheli işler vardır.
Nu'mân b. Beşîr
Bab 2Helal bellidir, haram bellidir; ikisinin arasında da şüpheli şeyler vardır
2052
Siyah bir kadın ikisini emzirdiğini söyleyince Peygamber: "Nasıl olur, hâlbuki bu söylendi?" buyurdu.
Ukbe b. Hâris
Bab 3Şüpheli şeylerin açıklanması
2053
Çocuk yatak sahibinindir, zina edene taş vardır; çocuğun Utbe'ye benzediğini görünce Sevde'ye: "Ondan örtün" dedi.
Âişe
Bab 3Şüpheli şeylerin açıklanması
2054
Avda kendi köpeğinin yanında başka köpek bulana: "Yeme; sen ancak kendi köpeğine besmele çektin" buyurdu.
Adî b. Hâtim
Bab 3Şüpheli şeylerin açıklanması
2055
Peygamber düşmüş bir hurma görünce: "Sadaka olması ihtimali olmasaydı onu yerdim" buyurdu.
Enes
Bab 4Şüpheli şeylerden sakınılması gerekenler
2056
Namazda bir şey hisseden kimse, bir ses işitinceye ya da bir koku duyuncaya kadar namazı bırakmaz.
Abbâd b. Temîm'in amcası
Bab 5Vesveseleri ve benzerlerini şüpheli şeylerden saymayan kimse
2057
Kesilirken besmele çekilip çekilmediği bilinmeyen et için: "Siz üzerine Allah'ın adını anın ve onu yiyin" buyurdu.
Âişe
Bab 5Vesveseleri ve benzerlerini şüpheli şeylerden saymayan kimse
2058
Namaz kılarken Şam'dan yiyecek taşıyan bir kervan gelince insanlar ona yöneldi; âyet bunun üzerine indi.
Câbir
Bab 6Yüce Allah'ın şu sözü: "Onlar bir ticaret yahut bir eğlence gördüklerinde hemen ona koşuştular" (Cuma 62/11)
2059
İnsanlara öyle bir zaman gelecek ki kişi, aldığı şeyin helalden mi haramdan mı olduğuna aldırmayacak.
Ebû Hüreyre
Bab 7Malı nereden kazandığına aldırmayan kimse
2060, 2061
Biz Resûlullah zamanında iki tüccardık; ona sarfı sorduk: "Elden ele ise sakıncası yoktur" buyurdu.
Ebü'l-Minhâl
Bab 8Karada ticaret
2062
Ömer: "Resûlullah'ın emrinden bu bana gizli mi kaldı? Pazarlarda alışveriş beni alıkoydu" dedi.
Ubeyd b. Umeyr
Bab 9Ticaret için yolculuğa çıkmak
2063
Resûlullah, İsrâiloğulları'ndan denize açılıp ihtiyacını gideren bir adamı anlattı.
Ebû Hüreyre
Bab 10Denizde ticaret
2064
Cuma namazı kılarken bir kervan gelince insanlar on iki adam dışında dağılıp gittiler.
Câbir
Bab 11"Onlar bir ticaret yahut bir eğlence gördüklerinde hemen ona koşuştular" (Cuma 62/11) ve şanı yüce Allah'ın şu sözü: "Öyle adamlar ki ne ticaret ne de alışveriş onları Allah'ı anmaktan alıkoyar" (Nûr 24/37)
2065
Kadın evinin yiyeceğinden israf etmeksizin infak ederse ona, kocasına ve hazinedara sevap vardır.
Âişe
Bab 12Yüce Allah'ın şu sözü: "Kazandıklarınızın temiz olanlarından infak edin" (Bakara 2/267)
2066
Kadın kocasının kazancından, onun emri olmaksızın infak ederse, kocasına sevabın yarısı vardır.
Ebû Hüreyre
Bab 12Yüce Allah'ın şu sözü: "Kazandıklarınızın temiz olanlarından infak edin" (Bakara 2/267)
2067
Rızkının genişletilmesi ya da ömrünün uzatılması kimi sevindirirse, akrabalık bağını gözetsin.
Enes b. Mâlik
Bab 13Rızkının genişlemesini isteyen kimse
2068
Peygamber bir Yahudiden vadeli olarak yiyecek satın aldı ve ona demirden bir zırhını rehin bıraktı.
Âişe
Bab 14Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) veresiye satın alması
2069
Muhammed ailesinin yanında akşam ne bir sâ' buğday ne de bir sâ' tahıl bulundu; hâlbuki yanında dokuz kadın vardı.
Enes
Bab 14Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) veresiye satın alması
2070
Ebû Bekir halife seçilince: "Kavmim bilir ki mesleğim ailemin geçimini sağlamaktan aciz değildi" dedi.
Âişe
Bab 15Kişinin kazancı ve kendi eliyle çalışması
2071
Resûlullah'ın ashabı kendi işlerini kendileri görürdü; onlardan ter kokusu gelince "Keşke yıkansanız" denildi.
Âişe
Bab 15Kişinin kazancı ve kendi eliyle çalışması
2072
Hiç kimse, kendi elinin emeğinden yemesinden daha hayırlı bir yemek asla yememiştir.
Mikdâm
Bab 15Kişinin kazancı ve kendi eliyle çalışması
2073
Dâvûd aleyhisselâm ancak kendi elinin emeğinden yerdi.
Ebû Hüreyre
Bab 15Kişinin kazancı ve kendi eliyle çalışması
2074
Birinizin sırtında bir demet odun taşıması, birinden istemesinden -versin ya da vermesin- daha hayırlıdır.
Ebû Hüreyre
Bab 15Kişinin kazancı ve kendi eliyle çalışması
2075
Birinizin iplerini alıp odun toplaması, insanlardan istemesinden kendisi için daha hayırlıdır.
Zübeyr b. Avvâm
Bab 15Kişinin kazancı ve kendi eliyle çalışması
2076
Allah, sattığında, satın aldığında ve alacağını istediğinde müsamahakâr davranan kimseye rahmet etsin.
Câbir b. Abdullah
Bab 16Alışverişte kolaylık ve hoşgörü; bir hakkını isteyen kimse onu iffetle istesin
2077
Melekler önceki ümmetlerden bir adamın ruhunu karşıladılar; o, hizmetçilerine borçlulara mühlet vermelerini emrederdi.
Huzeyfe
Bab 17Varlıklı (borçluya) mühlet veren kimse
2078
Darda olanı görünce hizmetçilerine "Ondan geçin, umulur ki Allah da bizden geçer" diyen tüccarı Allah bağışladı.
Ebû Hüreyre
Bab 18Darda kalan (borçluya) mühlet veren kimse
2079
Alıcı ve satıcı ayrılmadıkça muhayyerdir; doğru söyler ve açıklarlarsa alışverişleri bereketli kılınır.
Hakîm b. Hizâm
Bab 19Alıcı ile satıcı (malın durumunu) açıklar, gizlemez ve dürüst davranırlarsa
2080
Karışık hurmanın iki sâ'ını bir sâ'a satarken Peygamber: "Ne iki sâ' bir sâ'a, ne iki dirhem bir dirheme" buyurdu.
Ebû Saîd
Bab 20Karışık hurma satışı
2081
Peygamber, davete peşlerinden gelen adam için: "İzin vermek istersen izin ver; dönmesini istersen döner" buyurdu.
Ebû Mes'ûd
Bab 21Et satıcısı ve kasap hakkında söylenenler
2082
Alıcı ve satıcı gizler ve yalan söylerlerse alışverişlerinin bereketi yok edilir.
Hakîm b. Hizâm
Bab 22Alışverişte yalan söylemenin ve (kusuru) gizlemenin (bereketi) yok etmesi
2083
İnsanlara mutlaka öyle bir zaman gelecek ki kişi, malı helalden mi haramdan mı aldığına aldırmayacak.
Ebû Hüreyre
Bab 23Yüce Allah'ın şu sözü: "Ey iman edenler! Faizi kat kat artırılmış olarak yemeyin. Allah'tan sakının ki kurtuluşa eresiniz" (Âl-i İmrân 3/130)
2084
Bakara'nın son âyetleri nazil olunca Peygamber onları mescitte okudu, sonra şarap ticaretini haram kıldı.
Âişe
Bab 24Faiz yiyen, ona şahitlik eden ve onu yazan
2085
Rüyada kandan bir nehirde ağzına taş atılarak geri döndürülen adam için: "O, faiz yiyendir" denildi.
Semüre b. Cündüb
Bab 24Faiz yiyen, ona şahitlik eden ve onu yazan
2086
Peygamber köpeğin ve kanın bedelini yasakladı; faiz yiyeni ve yedireni yasaklayıp resim yapana lanet etti.
Avn b. Ebî Cühayfe
Bab 25Faiz yediren
2087
Yemin, malı sürümlü kılar, bereketi yok eder.
Ebû Hüreyre
Bab 26"Allah faizi mahveder, sadakaları ise artırır. Allah, hiçbir günahkâr nankörü sevmez" (Bakara 2/276)
2088
Bir adam, bir müslümanı tuzağa düşürmek için malına verilmeyen bir bedelin verildiğine Allah'a yemin etti.
Abdullah b. Ebî Evfâ
Bab 27Alışverişte yemin etmenin mekruh olanı
2089
Ali, Fâtıma ile gerdeğe girmek isteyince izhir getirip kuyumculara satmak ve düğün yemeğine harcamak istedi.
Ali
Bab 28Kuyumcu hakkında söylenenler
2090
Allah Mekke'yi haram kıldı; benden önce hiç kimseye helal olmadı, benden sonra da hiç kimseye helal olmayacak.
İbn Abbâs
Bab 28Kuyumcu hakkında söylenenler
2091
Habbâb alacağını isteyince Âs b. Vâil: "Muhammed'i inkâr etmedikçe sana vermem" dedi.
Habbâb
Bab 29Demir ustası ve demircinin anılması
2092
Peygamber'i terzinin yemeğinde çanağın etrafından kabakları seçerken gördüm; o günden beri kabağı severim.
Enes b. Mâlik
Bab 30Terzinin anılması
2093
Peygamber'den bürdeyi isteyen adam: "Onu ancak öleceğim gün kefenim olsun diye istedim" dedi; o, onun kefeni oldu.
Sehl b. Sa'd
Bab 31Dokumacının anılması
2094
Marangoz kölene emret de bana, insanlarla konuştuğum zaman üzerine oturacağım tahtalar yapsın.
Ebû Hâzim
Bab 32Marangoz
2095
Peygamber minbere oturunca yanında hutbe okuduğu hurma kütüğü susturulan çocuk gibi inledi.
Câbir b. Abdullah
Bab 32Marangoz
2096
Âişe: Resûlullah bir Yahudiden veresiye yiyecek satın aldı ve ona zırhını rehin bıraktı.
Âişe
Bab 33İhtiyaçları bizzat satın almak
2097
Peygamber Câbir'in devesini bir ukiyyeye satın aldı, sonra "Deveni al, bedeli de senindir" buyurdu.
Câbir b. Abdullah
Bab 34Binek hayvanları ve eşek satın almak
2098
Hac mevsiminde ticaret: Ukâz, Mecenne ve Zü'l-Mecâz cahiliye pazarlarıydı; İslâm gelince ticareti günah saydılar.
İbn Abbâs
Bab 35Cahiliye döneminde bulunan ve insanların İslâm'da da alışveriş yaptığı pazarlar
2099
İbn Ömer hasta develeri geri vermedi: "Resûlullah'ın hükmüne razı olduk: Hastalık bulaşması yoktur" dedi.
Amr
Bab 36Hiyâm (susuzluk hastalığına tutulmuş) ya da uyuz develeri satın almak
2100
Ebû Katâde Huneyn yılı verilen zırhı satıp bir bahçe aldı; bu İslam'da edindiği ilk maldı.
Ebû Katâde
Bab 37Fitne zamanında ve başka zamanlarda silah satmak
2101
İyi arkadaş ile kötü arkadaşın misali, misk sahibi ile demircinin körüğü gibidir.
Ebû Mûsâ
Bab 38Attar ve misk satışı hakkında
2102
Ebû Taybe Resûlullah'a hacamat yaptı; ona bir sâ' hurma verilmesini emretti.
Enes b. Mâlik
Bab 39Hacamatçının anılması
2103
Peygamber hacamat oldu ve hacamatçıya ücretini verdi; haram olsaydı ona vermezdi.
İbn Abbâs
Bab 39Hacamatçının anılması
2104
Onu sana giyesin diye değil, ondan faydalanasın (satasın) diye gönderdim.
Abdullah b. Ömer
Bab 40Erkeklerin ve kadınların giymesi mekruh olan şeylerin ticareti
2105
Âişe'nin resimli minderi: Bu resimlerin sahipleri kıyamet günü azap görecek; resimli eve melekler girmez.
Mü'minlerin annesi Âişe
Bab 40Erkeklerin ve kadınların giymesi mekruh olan şeylerin ticareti
2106
Ey Neccâr oğulları! Bahçenizin fiyatı konusunda benimle pazarlık edin.
Enes
Bab 41Mal sahibi fiyat söylemeye daha çok hak sahibidir
2107
Alım satım yapan iki kişi, ayrılmadıkça ya da satış muhayyerlik şartlı olmadıkça satışlarında muhayyerdirler.
İbn Ömer
Bab 42Muhayyerlik ne kadar süre caizdir?
2108
Hakîm b. Hizâm: Alıcı ve satıcı ayrılmadıkça muhayyerdirler.
Hakîm b. Hizâm
Bab 42Muhayyerlik ne kadar süre caizdir?
2109
Alıcı ve satıcı, ayrılmadıkça ya da biri diğerine "Seç!" demedikçe muhayyerdirler.
İbn Ömer
Bab 43Muhayyerlikte süre belirlemezse satış caiz olur mu?
2110
Alıcı ve satıcı doğru söyleyip açıklarlarsa satışları bereketli kılınır; yalan söyleyip gizlerlerse bereketi yok edilir.
Hakîm b. Hizâm
Bab 44Alıcı ile satıcı birbirinden ayrılmadıkça muhayyerdir
2111
Alım satım yapan iki kişiden her biri, ayrılmadıkça arkadaşına karşı muhayyerdir; muhayyerlik şartlı satış hariç.
Abdullah b. Ömer
Bab 44Alıcı ile satıcı birbirinden ayrılmadıkça muhayyerdir
2112
İki adam alışveriş yaptıktan sonra ayrılır ve hiçbiri satıştan vazgeçmezse satış kesinleşmiş olur.
İbn Ömer
Bab 45Biri satıştan sonra arkadaşını muhayyer bırakırsa satış kesinleşmiş olur
2113
Alım satım yapan iki kişi arasında, ayrılmadıkça satış kesinleşmez; muhayyerlik şartlı satış hariç.
İbn Ömer
Bab 46Satıcı muhayyer ise satış caiz olur mu?
2114
Yalan söyler ve gizlerlerse belki bir kâr elde ederler, fakat satışlarının bereketi yok edilir.
Hakîm b. Hizâm
Bab 46Satıcı muhayyer ise satış caiz olur mu?
2115
Peygamber Ömer'den huysuz deveyi satın aldı ve "Ey Abdullah b. Ömer! O senindir, onunla dilediğini yap" buyurdu.
İbn Ömer
Bab 47Bir şey satın alıp, (taraflar) ayrılmadan hemen onu hibe ederse ve satıcı alıcıya itiraz etmezse; ya da bir köle satın alıp onu azat ederse
2116
İbn Ömer, Osman'la alışverişi yapınca satış geri çevrilmesin diye hemen geri dönüp evinden çıktı.
Abdullah b. Ömer
Bab 47Bir şey satın alıp, (taraflar) ayrılmadan hemen onu hibe ederse ve satıcı alıcıya itiraz etmezse; ya da bir köle satın alıp onu azat ederse
2117
Alışverişte aldatılan adama: "Alışveriş yaptığında: Aldatma yok! de."
Abdullah b. Ömer
Bab 48Alışverişte aldatmanın mekruh olanı
2118
Kâbe'ye karşı savaşmaya gelen ordu ilkleriyle sonlarıyla yere batırılır, sonra niyetlerine göre diriltilirler.
Âişe
Bab 49Pazarlar hakkında zikredilenler
2119
Kişinin cemaatle kıldığı namaz, çarşısında ve evinde kıldığı namazdan yirmi küsur derece fazladır.
Ebû Hüreyre
Bab 49Pazarlar hakkında zikredilenler
2120
Çarşıda "Ey Ebü'l-Kâsım!" diye seslenilince: Benim adımla adlanın, künyemle künyelenmeyin.
Enes b. Mâlik
Bab 49Pazarlar hakkında zikredilenler
2121
Bakî'de "Ey Ebü'l-Kâsım!" diyen adam "Seni kastetmedim" deyince: Benim adımla adlanın, künyemle künyelenmeyin.
Enes
Bab 49Pazarlar hakkında zikredilenler
2122
Peygamber torununu kucaklayıp öptü ve "Allah'ım! Onu sev, onu seveni de sev" buyurdu.
Ebû Hüreyre ed-Devsî
Bab 49Pazarlar hakkında zikredilenler
2123, 2124
Kervanlardan yiyecek alanların, onu satıldığı yere taşımadan aldıkları yerde satmalarına engel olunurdu.
İbn Ömer
Bab 49Pazarlar hakkında zikredilenler
2125
Peygamber Tevrat'ta da vasfedilmiştir: Kaba ve katı kalpli değildir, çarşılarda bağırıp çağıran değildir.
Atâ b. Yesâr
Bab 50Pazarda bağırıp çağırmanın mekruh oluşu
2126
Yiyecek satın alan kimse, onu tam olarak ölçüp almadıkça satmasın.
Abdullah b. Ömer
Bab 51Ölçmek satıcıya ve verene düşer
2127
Câbir babasının alacaklılarına hurmayı ölçüp borcu ödedi; hurması hiç eksilmemiş gibi kaldı.
Câbir
Bab 51Ölçmek satıcıya ve verene düşer
2128
Yiyeceğinizi ölçün, size bereketli kılınsın.
Mikdâm b. Ma'dîkerib
Bab 52Ölçmenin müstehap olanı
2129
İbrâhîm Mekke'yi harem kıldığı gibi ben de Medine'yi harem kıldım ve onun müddü ve sâ'ı hakkında dua ettim.
Abdullah b. Zeyd
Bab 53Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) sâı ve onların müddünün bereketi
2130
Allah'ım! Onların ölçeklerini bereketli kıl; sâ'larını ve müddlerini bereketli kıl.
Enes b. Mâlik
Bab 53Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) sâı ve onların müddünün bereketi
2131
Yiyeceği götürü satın alıp yüklerinin bulunduğu yere götürmeden satanlar Resûlullah zamanında dövülürdü.
Abdullah b. Ömer
Bab 54Yiyecek satışı ve ihtikâr hakkında zikredilenler
2132
Yiyeceği teslim almadan satmak, dirhemleri dirhemlerle satmaktır; yiyecek ise ertelenmiştir.
İbn Abbâs
Bab 54Yiyecek satışı ve ihtikâr hakkında zikredilenler
2133
Yiyecek satın alan kimse, onu teslim almadıkça satmasın.
İbn Ömer
Bab 54Yiyecek satışı ve ihtikâr hakkında zikredilenler
2134
Altın altınla ribâdır, ancak al-ver (peşin) olursa müstesna; buğday, hurma ve arpa da böyledir.
Mâlik b. Evs
Bab 54Yiyecek satışı ve ihtikâr hakkında zikredilenler
2135
Yasaklanan, yiyeceğin teslim alınmadan satılmasıdır; İbn Abbâs: "Her şeyin de onun gibi olduğunu düşünüyorum."
İbn Abbâs
Bab 55Yiyeceği teslim almadan önce satmak ve yanında olmayan şeyi satmak
2136
İbn Ömer: Yiyecek satın alan kimse, onu tam olarak ölçüp almadıkça satmasın.
İbn Ömer
Bab 55Yiyeceği teslim almadan önce satmak ve yanında olmayan şeyi satmak
2137
İbn Ömer: Götürü yiyecek alanlar, onu yüklerine götürmeden bulundukları yerde satarlarsa dövülürdü.
İbn Ömer
Bab 56Götürü (ölçmeden) yiyecek satın aldığında, onu kendi yerine götürmedikçe satmaması gerektiği görüşünde olan kimse ve bu konuda (uyanlara) verilen terbiye
2138
Ebû Bekir hicret için hazırladığı iki deveden birini sundu; Peygamber: "Onu bedeliyle aldım" buyurdu.
Âişe
Bab 57Bir mal ya da binek hayvanı satın alıp onu satıcının yanında bırakırsa ya da (o) teslim alınmadan önce ölürse
2139
Biriniz kardeşinin satışı üzerine satış yapmasın.
Abdullah b. Ömer
Bab 58Kişi kardeşinin satışı üzerine satış yapmaz ve kardeşinin pazarlığı üzerine pazarlık yapmaz; ta ki ona izin verinceye ya da (o pazarlığı) bırakıncaya kadar
2140
Kişi kardeşinin satışı üzerine satış yapmasın, kardeşinin dünürlüğü üzerine dünür olmasın.
Ebû Hüreyre
Bab 58Kişi kardeşinin satışı üzerine satış yapmaz ve kardeşinin pazarlığı üzerine pazarlık yapmaz; ta ki ona izin verinceye ya da (o pazarlığı) bırakıncaya kadar
2141
Peygamber muhtaç düşen adamın müdebber kölesini aldı ve "Bunu benden kim satın alır?" dedi.
Câbir b. Abdullah
Bab 59Artırmalı satış (müzâyede)
2142
Peygamber necşi (müşteriyi kızıştırmayı) yasakladı.
Abdullah b. Ömer
Bab 60Neceş (alma niyeti olmadan fiyatı artırmak)
2143
Resûlullah habelü'l-habele satışını yasakladı; bu, cahiliye halkının yaptığı bir satıştı.
Abdullah b. Ömer
Bab 61Garar (belirsizlik) satışı ve habelü'l-habele
2144
Resûlullah elbiseyi bakmadan atarak yapılan münâbezeyi ve bakmadan dokunarak yapılan mülâmeseyi yasakladı.
Ebû Saîd
Bab 62Mülâmese satışı
2145
İki giyiniş şekli ile limâs ve nibâz denen iki satış şekli yasaklandı.
Ebû Hüreyre
Bab 62Mülâmese satışı
2146
Resûlullah mülâmese ve münâbeze satışlarını yasakladı.
Ebû Hüreyre
Bab 63Münâbeze satışı
2147
Peygamber iki giyiniş şeklini ve iki satış şeklini, mülâmese ile münâbezeyi yasakladı.
Ebû Saîd
Bab 63Münâbeze satışı
2148
Deve ve koyunların sütünü memelerinde bekletmeyin; alan dilerse tutar, dilerse bir sâ' hurmayla geri verir.
Ebû Hüreyre
Bab 64Satıcının deveyi, sığırı, koyunu ve her hayvanı (memesinde süt biriksin diye) sağmadan bırakmasının yasaklanması
2149
Sütü bekletilmiş koyunu alıp geri veren onunla birlikte bir sâ' da versin.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 64Satıcının deveyi, sığırı, koyunu ve her hayvanı (memesinde süt biriksin diye) sağmadan bırakmasının yasaklanması
2150
Kervanları yolda karşılamayın, necş yapmayın, şehirli köylü adına satmasın, koyunların sütünü bekletmeyin.
Ebû Hüreyre
Bab 64Satıcının deveyi, sığırı, koyunu ve her hayvanı (memesinde süt biriksin diye) sağmadan bırakmasının yasaklanması
2151
Sütü bekletilmiş koyunu alıp sağan, beğenmezse sağdığı süt karşılığında bir sâ' hurma verir.
Ebû Hüreyre
Bab 65Dilerse musarrâtı geri verir; sağdığı süte karşılık da bir sâ' hurma (verir)
2152
Cariye üçüncü kez zina ederse kıldan bir ip karşılığında da olsa efendisi onu satsın.
Ebû Hüreyre
Bab 66Zina eden kölenin satışı
2153, 2154
Muhsan olmayan cariye zina ederse celde vurun; üçüncüde örülmüş bir ip karşılığında da olsa onu satın.
Ebû Hüreyre ve Zeyd b. Hâlid
Bab 66Zina eden kölenin satışı
2155
Kim Allah'ın Kitabı'nda olmayan bir şart koşarsa, yüz şart koşsa bile o bâtıldır.
Âişe
Bab 67Kadınlarla alışveriş
2156
Berîre'nin sahipleri velâyı şart koşunca Peygamber "Velâ ancak azat edenindir" buyurdu.
Abdullah b. Ömer
Bab 67Kadınlarla alışveriş
2157
Şehadet, namaz, zekât, dinleyip itaat ve her Müslümanın iyiliğini istemek üzere Resûlullah'a biat ettim.
Cerîr
Bab 68Şehirli, çöllü için ücretsiz satış yapabilir mi, ona yardım edebilir ya da öğüt verebilir mi?
2158
Kervanları yolda karşılamayın; şehirli köylü adına satış yapmasın, yani ona simsar olmasın.
İbn Abbâs
Bab 68Şehirli, çöllü için ücretsiz satış yapabilir mi, ona yardım edebilir ya da öğüt verebilir mi?
2159
Resûlullah şehirlinin köylü adına satış yapmasını yasakladı.
Abdullah b. Ömer
Bab 69Şehirlinin çöllü için ücretle satış yapmasını mekruh gören kimse
2160
Kişi kardeşinin satışı üzerine satın almasın; necş yapmayın; şehirli köylü adına satmasın.
Ebû Hüreyre
Bab 70Şehirli, çöllü için simsarlıkla satış yapmaz
2161
Şehirlinin köylü adına satış yapması bize yasaklandı.
Enes b. Mâlik
Bab 70Şehirli, çöllü için simsarlıkla satış yapmaz
2162
Peygamber kervanları yolda karşılamayı ve şehirlinin köylü adına satış yapmasını yasakladı.
Ebû Hüreyre
Bab 71Kervanları (pazara varmadan) karşılamanın yasaklanması
2163
"Şehirli köylü adına asla satış yapmasın" sözünün anlamı, ona simsar olmamasıdır.
Tâvûs
Bab 71Kervanları (pazara varmadan) karşılamanın yasaklanması
2164
Sütü bekletilmiş hayvanı alan bir sâ' ile geri versin; Peygamber malları yolda karşılamayı yasakladı.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 71Kervanları (pazara varmadan) karşılamanın yasaklanması
2165
Mallar pazara indirilinceye kadar onları yolda karşılamayın.
Abdullah b. Ömer
Bab 71Kervanları (pazara varmadan) karşılamanın yasaklanması
2166
Kervanları karşılayıp yiyecek alırdık; Peygamber onu yiyecek pazarına ulaştırmadan satmamızı yasakladı.
Abdullah b. Ömer
Bab 72Karşılamanın son sınırı
2167
Pazarın üst tarafında alınan yiyeceği taşımadan olduğu yerde satmalarını Resûlullah yasakladı.
Abdullah b. Ömer
Bab 72Karşılamanın son sınırı
2168
Onu al ve velâyı onlara şart koş; çünkü velâ ancak azat edenindir.
Âişe
Bab 73Satışta helal olmayan şartlar koşarsa
2169
Bu seni satın almaktan alıkoymasın; çünkü velâ ancak azat edenindir.
Abdullah b. Ömer
Bab 73Satışta helal olmayan şartlar koşarsa
2170
Buğdayı buğdayla, arpayı arpayla, hurmayı hurmayla satmak peşin olmadıkça ribâdır.
Ömer
Bab 74Hurmayı hurmayla satmak
2171
Resûlullah müzâbeneyi yasakladı: ağaçtaki hurmayı kuru hurmayla, kuru üzümü bağdaki üzümle ölçekle satmak.
Abdullah b. Ömer
Bab 75Kuru üzümü kuru üzümle ve yiyeceği yiyecekle satmak
2172, 2173
Müzâbene, meyveyi ölçekle "Artarsa benim, eksik çıkarsa aleyhime" diyerek satmaktır.
Abdullah b. Ömer
Bab 75Kuru üzümü kuru üzümle ve yiyeceği yiyecekle satmak
2174
Vallahi ondan almadıkça ayrılmayacaksın; altını altınla satmak peşin olmadıkça ribâdır.
Mâlik b. Evs
Bab 76Arpayı arpayla satmak
2175
Altını altınla, gümüşü gümüşle ancak eşit olarak satın; altını gümüşle dilediğiniz gibi satın.
Ebû Bekre
Bab 77Altını altınla satmak
2176
Altın altınla misli misline, gümüş gümüşle misli misline satılır.
Abdullah b. Ömer
Bab 78Gümüşü gümüşle satmak
2177
Altını altınla ancak misli misline satın; bunlardan hazır olmayanı hazır olanla satmayın.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 78Gümüşü gümüşle satmak
2178, 2179
İbn Abbâs: Üsâme bana Peygamber'in "Ribâ ancak vadeli satıştadır" buyurduğunu haber verdi.
Ebû Sâlih ez-Zeyyât
Bab 79Dinarı dinarla veresiye satmak
2180, 2181
Resûlullah altının gümüş karşılığında veresiye satılmasını yasakladı.
Ebü'l-Minhâl
Bab 80Gümüşü altınla veresiye satmak
2182
Peygamber altını gümüşle, gümüşü altınla dilediğimiz gibi satın almamızı emretti.
Ebû Bekre
Bab 81Altını gümüşle peşin (elden ele) satmak
2183, 2184
Meyveyi olgunluğu belirinceye kadar satmayın; ağaçtaki meyveyi kuru hurmayla satmayın.
Abdullah b. Ömer
Bab 82Müzâbene satışı; bu, (ağaçtaki) meyveyi kuru hurmayla ve kuru üzümü asmadaki üzümle satmaktır; ve arâyâ satışı
2185
Müzâbene, ağaçtaki hurmayı kuru hurmayla ve bağdaki üzümü kuru üzümle ölçekle satın almaktır.
Abdullah b. Ömer
Bab 82Müzâbene satışı; bu, (ağaçtaki) meyveyi kuru hurmayla ve kuru üzümü asmadaki üzümle satmaktır; ve arâyâ satışı
2186
Resûlullah müzâbeneyi, yani ağaç başındaki hurmayı kuru hurmayla almayı ve muhâkaleyi yasakladı.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 82Müzâbene satışı; bu, (ağaçtaki) meyveyi kuru hurmayla ve kuru üzümü asmadaki üzümle satmaktır; ve arâyâ satışı
2187
Peygamber muhâkale ve müzâbeneyi yasakladı.
İbn Abbâs
Bab 82Müzâbene satışı; bu, (ağaçtaki) meyveyi kuru hurmayla ve kuru üzümü asmadaki üzümle satmaktır; ve arâyâ satışı
2188
Resûlullah arıyye sahibine onu tahminle satmasına ruhsat verdi.
Zeyd b. Sâbit
Bab 82Müzâbene satışı; bu, (ağaçtaki) meyveyi kuru hurmayla ve kuru üzümü asmadaki üzümle satmaktır; ve arâyâ satışı
2189
Arâyâ dışında olgunlaşmamış hurmadan hiçbir şey ancak dinar ve dirhem karşılığında satılır.
Câbir
Bab 83Hurma ağaçlarının başındaki meyveyi altın ve gümüş karşılığında satmak
2190
Peygamber beş vesk ya da beş veskten az miktarda arâyâ satışına ruhsat verdi.
Ebû Hüreyre
Bab 83Hurma ağaçlarının başındaki meyveyi altın ve gümüş karşılığında satmak
2191
Resûlullah ağaçtaki meyvenin kuru hurmayla satılmasını yasakladı, ariyyenin tahminiyle satılmasına ruhsat verdi.
Sehl b. Ebû Hasme
Bab 83Hurma ağaçlarının başındaki meyveyi altın ve gümüş karşılığında satmak
2192
Resûlullah arâyânın, tahminiyle ölçek karşılığında satılmasına ruhsat verdi.
Abdullah b. Ömer, Zeyd b. Sâbit'ten
Bab 84Arâyânın açıklanması
2193
Meyvenin olgunluğu belli oluncaya kadar alışveriş yapmasınlar.
Zeyd b. Sâbit
Bab 85Meyveleri olgunlaştıkları belli olmadan önce satmak
2194
Resûlullah meyvelerin olgunlukları belli oluncaya kadar satılmasını yasakladı; satıcıyı da alıcıyı da men etti.
Abdullah b. Ömer
Bab 85Meyveleri olgunlaştıkları belli olmadan önce satmak
2195
Resûlullah hurma ağacının meyvesinin renk verinceye kadar satılmasını yasakladı.
Enes
Bab 85Meyveleri olgunlaştıkları belli olmadan önce satmak
2196
Peygamber meyvenin alacalanıncaya, yani kızarıp sararıp yenecek hale gelinceye kadar satılmasını yasakladı.
Câbir b. Abdullah
Bab 85Meyveleri olgunlaştıkları belli olmadan önce satmak
2197
Peygamber meyvenin olgunluğu belli oluncaya, hurmanın da kızarıp ya da sararıncaya kadar satılmasını yasakladı.
Enes b. Mâlik
Bab 86Hurma ağaçlarını (meyveleri) olgunlaştıkları belli olmadan önce satmak
2198
Allah meyveyi alıkoyarsa, biriniz kardeşinin malını ne karşılığında alır?
Enes b. Mâlik
Bab 87Meyveleri olgunlaştıkları belli olmadan önce satar da sonra onlara bir âfet isabet ederse (zarar) satıcıya aittir
2199
Olgunluğu belli oluncaya kadar meyveyi alıp satmayın; ağaçtaki meyveyi kuru hurma karşılığında da satmayın.
İbn Şihâb
Bab 87Meyveleri olgunlaştıkları belli olmadan önce satar da sonra onlara bir âfet isabet ederse (zarar) satıcıya aittir
2200
Peygamber bir Yahudiden vadeli olarak yiyecek satın aldı ve zırhını ona rehin verdi.
Âişe
Bab 88Yiyeceği vadeli satın almak
2201, 2202
Böyle yapma; karışık hurmayı dirhemle sat, sonra dirhemlerle cenîb hurma satın al.
Ebû Saîd el-Hudrî ve Ebû Hüreyre
Bab 89Hurmayı ondan daha iyi bir hurmayla değiştirmek isterse
2203
Aşılanmış olarak satılan hurma ağacının meyvesi anılmamışsa meyve onu aşılayanındır; köle ve ekin de böyledir.
İbn Ömer'in azatlısı Nâfi'
Bab 90Aşılanmış hurma ağaçlarını ya da ekili bir araziyi satan veya kiraya veren kimse
2204
Kim aşılanmış hurma ağacı satarsa meyvesi satıcınındır; ancak alıcı şart koşarsa başka.
Abdullah b. Ömer
Bab 90Aşılanmış hurma ağaçlarını ya da ekili bir araziyi satan veya kiraya veren kimse
2205
Resûlullah müzâbeneyi, yani bahçe meyvesini ölçekle kuru hurma, kuru üzüm ya da yiyecek karşılığında satmayı yasakladı.
Abdullah b. Ömer
Bab 91Ekini ölçekle yiyecek karşılığında satmak
2206
Hurma ağacını aşılayıp sonra ağacın kendisini satan kimse için meyve aşılayanındır; ancak alıcı onu şart koşarsa başka.
Abdullah b. Ömer
Bab 92Hurma ağacını kökü ile birlikte satmak
2207
Resûlullah muhâkaleyi, muhâdarayı, mülâmeseyi, münâbezeyi ve müzâbeneyi yasakladı.
Enes b. Mâlik
Bab 93Muhâdara satışı
2208
Allah meyveyi alıkoyarsa kardeşinin malını ne karşılığında helal sayarsın?
Enes
Bab 93Muhâdara satışı
2209
Peygamber hurma özü yerken: Ağaçlardan bir ağaç vardır ki mümin adam gibidir; o hurma ağacıdır.
Abdullah b. Ömer
Bab 94Hurma göbeğinin (cummâr) satışı ve yenmesi
2210
Ebû Taybe Resûlullah'a hacamat yaptı; ona bir sâ' hurma verilmesini ve haracının hafifletilmesini emretti.
Enes b. Mâlik
Bab 95Şehirlerin işini alışverişte, kiralamada, ölçek ve tartıda kendi aralarında bilinen örfe göre yürüten ve onların geleneklerini niyetlerine ve meşhur yollarına göre değerlendiren kimse
2211
Sen ve oğulların, size yetecek olanı örfe uygun şekilde alın.
Âişe
Bab 95Şehirlerin işini alışverişte, kiralamada, ölçek ve tartıda kendi aralarında bilinen örfe göre yürüten ve onların geleneklerini niyetlerine ve meşhur yollarına göre değerlendiren kimse
2212
Yetimin velisi fakirse onun malından örfe uygun şekilde yer.
Âişe
Bab 95Şehirlerin işini alışverişte, kiralamada, ölçek ve tartıda kendi aralarında bilinen örfe göre yürüten ve onların geleneklerini niyetlerine ve meşhur yollarına göre değerlendiren kimse
2213
Resûlullah bölünmemiş her malda şuf'a hakkı tanıdı; sınırlar belirlenip yollar ayrılınca şuf'a yoktur.
Câbir
Bab 96Ortağın ortağına satışı
2214
Peygamber bölünmemiş her malda şuf'a ile hükmetti.
Câbir b. Abdullah
Bab 97Arazi, ev ve malları bölünmemiş ortak hâlde satmak
2214b
Ma'mer ve Hişâm tarikleri: Şuf'a bölünmemiş her şeyde hükmedildi.
Câbir b. Abdullah
Bab 97Arazi, ev ve malları bölünmemiş ortak hâlde satmak
2215
Mağaraya sığınan üç kişi yaptıkları en faziletli amelle dua edince kaya üzerlerinden kaldırıldı.
Abdullah b. Ömer
Bab 98Başkası için onun izni olmadan bir şey satın alır da o razı olursa
2216
Peygamber koyun süren müşrik bir adama "Satış mı, bağış mı?" diye sordu ve ondan bir koyun satın aldı.
Abdurrahman b. Ebû Bekir
Bab 99Müşriklerle ve harbîlerle alışveriş
2217
İbrâhîm Sâre ile hicret etti; zorba kral ona el uzatamadı ve hizmet için ona Hâcer'i verdi.
Ebû Hüreyre
Bab 100Harbîden köle satın almak, onu hibe etmek ve azat etmek
2218
Çocuk yatak sahibinindir; zina edene de taş vardır.
Âişe
Bab 100Harbîden köle satın almak, onu hibe etmek ve azat etmek
2219
Abdurrahman b. Avf'ın uyarısına Süheyb: Babamdan başkasına nispet etmem; fakat ben küçükken kaçırıldım, dedi.
Sa'd'ın babası
Bab 100Harbîden köle satın almak, onu hibe etmek ve azat etmek
2220
Geçmişte yaptığın hayırlar üzere Müslüman oldun.
Hakîm b. Hizâm
Bab 100Harbîden köle satın almak, onu hibe etmek ve azat etmek
2221
Ölmüş koyunun derisinden faydalansaydınız ya! Yalnızca onu yemek haram kılındı.
Abdullah b. Abbâs
Bab 101Tabaklanmadan önce leş derileri
2222
Meryem oğlu aranıza adaletli bir hâkim olarak inecek; haçı kıracak, domuzu öldürecek, cizyeyi kaldıracak.
Ebû Hüreyre
Bab 102Domuzu öldürmek
2223
Şarap satan birini duyan Ömer: Allah onu kahretsin! Yahudiler de haram kılınan iç yağlarını eritip sattılar, dedi.
Abdullah b. Abbâs
Bab 103Leşin iç yağı eritilmez ve yağı satılmaz
2224
Allah Yahudileri kahretsin; iç yağları haram kılınınca onu satıp bedelini yediler.
Ebû Hüreyre
Bab 103Leşin iç yağı eritilmez ve yağı satılmaz
2225
Kim bir resim yaparsa Allah ona, içine ruh üfleyinceye kadar azap eder; o ise asla ruh üfleyemeyecektir.
Saîd b. Ebü'l-Hasen
Bab 104Ruh taşımayan resimlerin satışı ve bunun mekruh olanı
2226
Bakara sûresinin son âyetleri inince Peygamber: Şarap ticareti haram kılındı, buyurdu.
Âişe
Bab 105Şarap ticaretinin haram kılınması
2227
Kıyamet günü hasmı olduğum üç kişi: Ahdini bozan, hür insanı satıp parasını yiyen ve işçinin ücretini vermeyen.
Ebû Hüreyre
Bab 106Hür bir insanı satanın günahı
2228
Esirler arasındaki Safiyye önce Dihye el-Kelbî'ye düştü, sonra Peygamber'e geçti.
Enes
Bab 108Köleleri ve hayvanı hayvanla veresiye satmak
2229
Allah'ın çıkmasını yazdığı hiçbir can yoktur ki mutlaka çıkacak olmasın.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 109Köle satışı
2230
Peygamber müdebberi sattı.
Câbir
Bab 110Müdebber kölenin satışı
2231
Resûlullah müdebber köleyi sattı.
Câbir b. Abdullah
Bab 110Müdebber kölenin satışı
2232, 2233
Zina eden cariyeye celde vurun; üçüncü ya da dördüncüden sonra onu satın.
Zeyd b. Hâlid ve Ebû Hüreyre
Bab 110Müdebber kölenin satışı
2234
Cariye üçüncü kez zina eder de zinası sabit olursa, kıldan bir ip karşılığında da olsa onu satsın.
Ebû Hüreyre
Bab 110Müdebber kölenin satışı
2235
Hayber'de Safiyye'yi kendisi için seçen Resûlullah, Sedd-i Ravhâ'da onunla evlendi ve hays ile velime verdi.
Enes b. Mâlik
Bab 111Cariyeyi istibrâ etmeden önce onunla yolculuğa çıkabilir mi?
2236
Allah ve Resûlü şarabın, leşin, domuzun ve putların satışını haram kıldı.
Câbir b. Abdullah
Bab 112Leş ve putların satışı
2237
Resûlullah köpek parasını, fahişe kazancını ve kâhin ücretini yasakladı.
Ebû Mes'ûd el-Ensârî
Bab 113Köpeğin parası
2238
Resûlullah kan ve köpek parasını, cariyenin kazancını yasakladı; dövme yapana, faiz yiyene ve resim yapana lanet etti.
Avn b. Ebû Cuhayfe
Bab 113Köpeğin parası