Bölüm 43
Edep
كتاب الأدب
Hadisler
4773
Üneysçik! Sana emrettiğim yere git; ona yıllarca hizmet ettim, yaptığım bir şey için bana niçin yaptın demedi.
Enes b. Mâlik
Bab 1Hilm (yumuşak huyluluk) ve Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) ahlâkı hakkında
4774
Peygamber'e on yıl hizmet ettim; bana asla "Öf!" demedi.
Enes b. Mâlik
Bab 1Hilm (yumuşak huyluluk) ve Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) ahlâkı hakkında
4775
Bedevî Peygamber'i ridâsından çekip boynunu kızarttı; o ise iki devesine arpa ve hurma yükletti.
Ebû Hüreyre
Bab 1Hilm (yumuşak huyluluk) ve Peygamber'in (sallallahu aleyhi ve sellem) ahlâkı hakkında
4776
Güzel gidişat, güzel duruş ve ölçülülük, peygamberliğin yirmi beş cüzünden bir cüzdür.
Abdullah b. Abbâs
Bab 2Vakar hakkında
4777
Kim gücü yettiği hâlde öfkesini yutarsa, Allah kıyamet günü onu bütün yaratılmışların önünde çağırır.
Muâz b. Enes el-Cühenî
Bab 3Öfkesini yutan kimse
4778
Kim gücü yettiği hâlde tevazu için güzel elbiseyi bırakırsa, Allah ona keramet elbisesini giydirir.
Peygamber'in ashabının oğullarından bir adam, babasından
Bab 3Öfkesini yutan kimse
4779
Pehlivan, öfke anında kendine hâkim olandır.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 3Öfkesini yutan kimse
4780
Muâz: Bir söz biliyorum ki öfkeli onu söylese öfkesi gider: Allah'ım! Kovulmuş şeytandan sana sığınırım.
Muâz b. Cebel
Bab 4Öfke anında söylenecek söz
4781
Süleymân b. Surad: Öfkeli adam Eûzü billâhi mine'ş-şeytâni'r-racîm dese öfkesi gider.
Süleymân b. Surad
Bab 4Öfke anında söylenecek söz
4782
Biriniz ayaktayken öfkelenirse otursun; öfkesi gitmezse uzansın.
Ebû Zer
Bab 4Öfke anında söylenecek söz
4783
Bekr'in mürseli: Ayaktayken öfkelenen otursun, öfkesi gitmezse uzansın.
Bab 4Öfke anında söylenecek söz
4784
Öfke şeytandandır; ateş ancak su ile söndürülür; biriniz öfkelendiğinde abdest alsın.
Atiyye es-Sa'dî
Bab 4Öfke anında söylenecek söz
4785
Resûlullah iki iş arasında serbest bırakıldığında, günah olmadıkça ikisinin kolay olanını seçerdi.
Âişe
Bab 5Affetmek ve işte hoşgörülü davranmak hakkında
4786
Resûlullah asla ne bir hizmetçiyi ne de bir kadını dövdü.
Âişe
Bab 5Affetmek ve işte hoşgörülü davranmak hakkında
4787
Peygamber'e, insanların ahlâkından kolay geleni alması emredildi.
Abdullah b. ez-Zübeyr
Bab 5Affetmek ve işte hoşgörülü davranmak hakkında
4788
Bazı kimselere ne oluyor ki şöyle şöyle diyorlar?
Âişe
Bab 6Güzel geçim hakkında
4789
Resûlullah bir adamın yüzüne, hoşlanmadığı bir şeyi pek nadir söylerdi.
Enes b. Mâlik
Bab 6Güzel geçim hakkında
4790
Mümin saf ve cömerttir; fâcir ise hilekâr ve alçaktır.
Ebû Hüreyre
Bab 6Güzel geçim hakkında
4791
Allah katında insanların en kötüsü, kötü sözünden sakınmak için insanların kendisini terk ettiği kimsedir.
Âişe
Bab 6Güzel geçim hakkında
4792
Ey Âişe! Allah, kötü sözlü ve kötü sözü kendine huy edineni sevmez.
Âişe
Bab 6Güzel geçim hakkında
4793
Ey Âişe! İnsanların en kötülerinden biri de dillerinden korunmak için kendilerine ikram edilenlerdir.
Âişe
Bab 6Güzel geçim hakkında
4794
Peygamber, elini tutan adam elini kendisi bırakmadıkça onun elini bırakmazdı.
Enes b. Mâlik
Bab 6Güzel geçim hakkında
4795
Onu bırak; çünkü haya imandandır.
Abdullah b. Ömer
Bab 7Haya hakkında
4796
İmrân b. Husayn: Haya tamamen hayırdır; Büşeyr kitaplardan söz edince öfkelendi.
Ebû Katâde şöyle anlattı:
Bab 7Haya hakkında
4797
İnsanların ilk peygamberlik sözünden ulaştıkları: Utanmazsan dilediğini yap!
Ebû Mes'ûd
Bab 7Haya hakkında
4798
Mümin, güzel ahlâkı sayesinde oruç tutan ve gece namaz kılan kimsenin derecesine ulaşır.
Âişe
Bab 8Güzel ahlâk hakkında
4799
Mizanda güzel ahlâktan daha ağır gelen hiçbir şey yoktur.
Ebü'd-Derdâ
Bab 8Güzel ahlâk hakkında
4800
Haklı olsa bile münakaşayı terk edene cennetin kenarında bir evi ben garanti ederim.
Ebû Ümâme
Bab 8Güzel ahlâk hakkında
4801
Cevvâz da ca'zarî de cennete girmez.
Hârise b. Vehb
Bab 8Güzel ahlâk hakkında
4802
Dünyadan bir şeyi yükseltip de onu alçaltmaması, Allah üzerine bir haktır.
Enes b. Mâlik
Bab 9İşlerde yükseklik (üstünlük) istemenin mekruh oluşu hakkında
4803
Humeyd tariki: Dünyadan bir şeyin yükselip de onu alçaltmaması, Allah üzerine bir haktır.
Enes b. Mâlik
Bab 9İşlerde yükseklik (üstünlük) istemenin mekruh oluşu hakkında
4804
Övgücülerle karşılaştığınızda yüzlerine toprak serpin.
Hemmâm şöyle anlattı:
Bab 10Birbirini övmenin mekruh oluşu hakkında
4805
Arkadaşının boynunu kestin; mutlaka övecekse: Onu böyle zannediyorum; Allah'a karşı onu temize çıkarmam, desin.
Ebû Bekre
Bab 10Birbirini övmenin mekruh oluşu hakkında
4806
Efendi, tebâreke ve teâlâ olan Allah'tır; şeytan sizi sakın aşırılığa sürüklemesin.
Abdullah b. eş-Şıhhîr
Bab 10Birbirini övmenin mekruh oluşu hakkında
4807
Allah refîktir, yumuşaklığı sever ve yumuşaklığa, sertliğe vermediğini verir.
Abdullah b. Muğaffel
Bab 11Rıfk (yumuşaklık) hakkında
4808
Ey Âişe! Yumuşak davran; yumuşaklık bir şeyde bulunursa onu güzelleştirir, çekilip alınırsa onu çirkinleştirir.
Şureyh b. Hânî şöyle anlattı:
Bab 11Rıfk (yumuşaklık) hakkında
4809
Yumuşaklıktan mahrum kalan, hayrın tamamından mahrum kalır.
Cerîr b. Abdullah
Bab 11Rıfk (yumuşaklık) hakkında
4810
Teenni, ahiret ameli dışında her şeyde iyidir.
Sa'd b. Ebû Vakkās
Bab 11Rıfk (yumuşaklık) hakkında
4811
İnsanlara teşekkür etmeyen, Allah'a şükretmez.
Ebû Hüreyre
Bab 12İyiliğe teşekkür hakkında
4812
Ensâr için Allah'a dua ettiğiniz ve onları övdüğünüz sürece ecir sizin de olur.
Enes b. Mâlik
Bab 12İyiliğe teşekkür hakkında
4813
Kendisine bağış verilen, imkân bulursa karşılığını versin; bulamazsa onu övsün.
Câbir b. Abdullah
Bab 12İyiliğe teşekkür hakkında
4814
Kime bir iyilik yapılır da onu anarsa teşekkür etmiş, gizlerse nankörlük etmiş olur.
Câbir b. Abdullah
Bab 12İyiliğe teşekkür hakkında
4815
Yollarda oturmaktan sakının; mutlaka oturacaksanız yolun hakkını verin.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 13Yollarda oturmak hakkında
4816
Ebû Hüreyre: Yolun hakkı arasında yol göstermek de vardır.
Ebû Hüreyre
Bab 13Yollarda oturmak hakkında
4817
Ömer: Yolun hakkı, sıkıntıya düşenin imdadına yetişmeniz ve yolunu kaybedene yol göstermenizdir.
Ömer b. el-Hattâb
Bab 13Yollarda oturmak hakkında
4818
Ey falancanın annesi! Sokakların hangi kenarında istersen otur da yanına oturayım.
Enes b. Mâlik
Bab 13Yollarda oturmak hakkında
4819
Sâbit tariki: Aklında zaaf bulunan kadının ihtiyacı için Peygamber sokak kenarında oturdu.
Enes b. Mâlik
Bab 13Yollarda oturmak hakkında
4820
Meclislerin en hayırlısı en geniş olanıdır.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 14Meclisin geniş olması hakkında
4821
Biriniz bir kısmı güneşte, bir kısmı gölgede kalırsa kalksın.
Ebû Hüreyre
Bab 15Gölge ile güneş arasında oturmak hakkında
4822
Hutbe sırasında güneşte duran adam, Peygamber'in emriyle gölgeye geçirildi.
Kays b. Ebû Hâzim, babası hakkında şöyle anlattı:
Bab 15Gölge ile güneş arasında oturmak hakkında
4823
Ne oluyor da sizi dağınık gruplar hâlinde görüyorum?
Câbir b. Semüre
Bab 16Halka olup oturmak hakkında
4824
A'meş tariki: Sanki Peygamber toplu olmayı seviyordu.
Bab 16Halka olup oturmak hakkında
4825
Peygamber'e geldiğimizde, her birimiz meclisin bittiği yere otururdu.
Câbir b. Semüre
Bab 16Halka olup oturmak hakkında
4826
Resûlullah halkanın ortasına oturana lânet etti.
Huzeyfe
Bab 17Halkanın ortasına oturmak
4827
Ebû Bekre, kendisi için kalkılan yere oturmadı; Peygamber bunu yasakladı.
Saîd b. Ebü'l-Hasen şöyle anlattı:
Bab 18Bir adam için yerinden kalkan adam hakkında
4828
Kendisi için yerinden kalkılan adam oraya oturmaya gidince Resûlullah onu men etti.
Abdullah b. Ömer
Bab 18Bir adam için yerinden kalkan adam hakkında
4829
Kur'ân okuyan mü'minin misali, kokusu güzel, tadı güzel olan turunç gibidir.
Enes b. Mâlik
Bab 19Kiminle oturulması emredilir?
4830
Ebû Mûsâ tariki: Kur'ân okuyan mü'min turunç gibidir; Enes: İyi arkadaşın misalini konuşurduk.
Bab 19Kiminle oturulması emredilir?
4831
Şübeyl b. Azre tariki: İyi arkadaşın misali misk sahibi gibidir.
Bab 19Kiminle oturulması emredilir?
4832
Mü'minden başkasıyla arkadaşlık etme; yemeğini de takvâ sahibinden başkası yemesin.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 19Kiminle oturulması emredilir?
4833
Kişi dostunun dini üzeredir; öyleyse her biriniz kiminle dostluk ettiğine baksın.
Ebû Hüreyre
Bab 19Kiminle oturulması emredilir?
4834
Ruhlar toplanmış askerlerdir; tanışanlar kaynaşır, tanışmayanlar ayrılır.
Ebû Hüreyre
Bab 19Kiminle oturulması emredilir?
4835
Resûlullah birini bir işe gönderdiğinde: Müjdeleyin, nefret ettirmeyin; kolaylaştırın, zorlaştırmayın.
Ebû Mûsâ
Bab 20Münakaşanın (mirâ) mekruh oluşu hakkında
4836
Sen benim ortağımdın, ne güzel ortaktın; ne çekişirdin ne de tartışırdın.
es-Sâib
Bab 20Münakaşanın (mirâ) mekruh oluşu hakkında
4837
Resûlullah oturup konuştuğunda sık sık gözünü semaya kaldırırdı.
Abdullah b. Selâm
Bab 21Konuşmada (Peygamber'in) tutumu
4838
Resûlullah'ın konuşmasında tertîl veya tersîl (tane tane söyleyiş) vardı.
Câbir b. Abdullah
Bab 21Konuşmada (Peygamber'in) tutumu
4839
Resûlullah'ın sözü, onu işiten herkesin anladığı açık seçik bir sözdü.
Âişe
Bab 21Konuşmada (Peygamber'in) tutumu
4840
Elhamdülillah ile başlanmayan her söz kesiktir.
Ebû Hüreyre
Bab 21Konuşmada (Peygamber'in) tutumu
4841
İçinde teşehhüd bulunmayan her hutbe, kesik el gibidir.
Ebû Hüreyre
Bab 22Hutbe hakkında
4842
İnsanlara, konumlarına göre muamele edin.
Meymûn b. Ebû Şebîb şöyle anlattı:
Bab 23İnsanlara mertebelerine göre muamele etmek hakkında
4843
Ak saçlı Müslümana, Kur'ân hâfızına ve âdil sultana ikram etmek Allah'ı yüceltmektendir.
Ebû Mûsâ el-Eş'arî
Bab 23İnsanlara mertebelerine göre muamele etmek hakkında
4844
İki adamın arasına, onların izni olmadan oturulmaz.
Amr b. Şuayb, babasından, o da dedesinden
Bab 24İki adamın arasına onların izni olmadan oturan adam hakkında
4845
Bir adamın, iki kişinin arasını onların izni olmadan ayırması helâl olmaz.
Abdullah b. Amr
Bab 24İki adamın arasına onların izni olmadan oturan adam hakkında
4846
Resûlullah oturduğunda dizlerini dikip elleriyle kucaklayarak (ihtibâ) otururdu.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 25Adamın oturuşu hakkında
4847
Resûlullah'ı oturuşunda öyle huşû içinde görünce korkudan titredim.
Kayle bint Mahreme
Bab 25Adamın oturuşu hakkında
4848
Gazaba uğramışların oturuşu gibi mi oturuyorsun?
Şerîd b. Süveyd
Bab 26Mekruh oturuş hakkında
4849
Resûlullah yatsı namazından önce uyumayı ve ondan sonra konuşmayı yasaklardı.
Ebû Berze
Bab 27Yatsıdan sonra sohbet etmenin yasaklanması
4850
Peygamber sabah namazını kıldığında güneş iyice doğuncaya kadar yerinde bağdaş kurup otururdu.
Câbir b. Semüre
Bab 28Bağdaş kurup oturan adam hakkında
4851
İki kişi, üçüncüyü bırakıp kendi aralarında gizli konuşmasın; çünkü bu onu üzer.
Abdullah
Bab 29Fısıldaşmak hakkında
4852
İbn Ömer tariki: Dört kişi olursa (ikisinin gizli konuşması) sana zarar vermez.
Bab 29Fısıldaşmak hakkında
4853
Kişi bir meclisten kalkıp sonra oraya dönerse, o yere en çok o hak sahibidir.
Süheyl b. Ebû Sâlih şöyle anlattı:
Bab 30Oturduğu yerden kalkıp sonra geri dönerse
4854
Resûlullah kalkıp geri dönmek isterse ayakkabılarını çıkarırdı; ashabı bunu anlar, yerlerinde kalırlardı.
Ka'b el-İyâdî şöyle anlattı:
Bab 30Oturduğu yerden kalkıp sonra geri dönerse
4855
Allah'ı anmadıkları bir meclisten kalkan topluluk, bir eşek leşinin başından kalkmış gibidir.
Ebû Hüreyre
Bab 31Kişinin Allah'ı anmadan oturduğu yerden kalkmasının mekruh oluşu
4856
Kim içinde Allah'ı anmadığı bir yerde oturursa, bu onun için Allah katından bir noksanlık olur.
Ebû Hüreyre
Bab 31Kişinin Allah'ı anmadan oturduğu yerden kalkmasının mekruh oluşu
4857
Abdullah b. Amr: Meclisten kalkarken üç kez "Sübhâneke'llâhümme ve bi-hamdik..." diyenin hataları silinir.
Abdullah b. Amr b. el-Âs
Bab 32Meclisin kefareti hakkında
4858
Makburî tarikiyle Ebû Hüreyre: Meclisten kalkarken "Sübhânekellâhümme ve bihamdik" diyenin hataları silinir.
Bab 32Meclisin kefareti hakkında
4859
Meclisten kalkarken söylenen "Sübhâneke'llâhümme ve bi-hamdik..." mecliste olanlara kefarettir.
Ebû Berze el-Eslemî
Bab 32Meclisin kefareti hakkında
4860
Ashabımdan hiç kimse bana bir başkası hakkında bir şey ulaştırmasın; çünkü yanınıza kalbim temiz çıkmayı severim.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 33Meclisteki sözü (dışarıya) taşımak hakkında
4861
Onun kavminin topraklarına indiğinde ondan sakın; öz kardeşin bile olsa ona güvenme.
Amr b. el-Fagvâ el-Huzâî
Bab 34İnsanlardan sakınmak hakkında
4862
Mü'min aynı delikten iki defa sokulmaz.
Ebû Hüreyre
Bab 34İnsanlardan sakınmak hakkında
4863
Peygamber yürüdüğünde sanki bir şeye dayanarak yürüyormuş gibiydi.
Enes
Bab 35Adamın yürüyüşü (duruşu) hakkında
4864
Resûlullah beyaz tenli, sevimli idi; yürüdüğünde sanki yokuş aşağı iniyormuş gibiydi.
Ebü't-Tufeyl
Bab 35Adamın yürüyüşü (duruşu) hakkında
4865
Resûlullah, sırtüstü uzanırken bir ayağı diğerinin üzerine koymayı yasakladı.
Câbir
Bab 36Bir ayağını diğerinin üzerine koyan adam hakkında
4866
Amcası, Resûlullah'ı mescitte bir ayağını diğerinin üzerine koymuş, sırtüstü uzanmış gördü.
Abbâd b. Temîm, amcasından
Bab 36Bir ayağını diğerinin üzerine koyan adam hakkında
4867
Ömer ve Osmân da sırtüstü uzanıp bir ayağı diğerinin üzerine koyarlardı.
Saîd b. el-Müseyyeb
Bab 36Bir ayağını diğerinin üzerine koyan adam hakkında
4868
Kişi bir söz söyler, sonra etrafına bakınırsa, o söz emanettir.
Câbir b. Abdullah
Bab 37Söz taşımak hakkında
4869
Meclisler emanettir; ancak haram kan akıtmak, zina ve haksız yere mal almak için kurulan meclisler müstesna.
Câbir b. Abdullah
Bab 37Söz taşımak hakkında
4870
Kıyamet günü emanetin en büyüklerinden biri: Hanımıyla baş başa kalıp sonra onun sırrını yayan adam.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 37Söz taşımak hakkında
4871
Koğucu (söz taşıyan) cennete giremez.
Huzeyfe
Bab 38Kattât (koğucu, söz taşıyan) hakkında
4872
İnsanların en kötülerinden biri, şunlara bir yüzle, bunlara başka bir yüzle gelen iki yüzlüdür.
Ebû Hüreyre
Bab 39İki yüzlü kimse hakkında
4873
Dünyada iki yüzlü olanın kıyamet günü ateşten iki dili olur.
Ammâr
Bab 39İki yüzlü kimse hakkında
4874
Gıybet, kardeşini hoşlanmadığı bir şeyle anmandır; onda yoksa ona iftira etmiş olursun.
Ebû Hüreyre
Bab 40Gıybet hakkında
4875
Öyle bir söz söyledin ki deniz suyuna karıştırılsaydı onu bozardı.
Âişe
Bab 40Gıybet hakkında
4876
Ribânın en ağırlarından biri, haksız yere Müslümanın ırzına dil uzatmaktır.
Saîd b. Zeyd
Bab 40Gıybet hakkında
4877
Büyük günahların en büyüklerinden biri, haksız yere Müslüman bir adamın ırzına dil uzatmaktır.
Ebû Hüreyre
Bab 40Gıybet hakkında
4878
Mi'racda bakır tırnaklarıyla yüzlerini tırmalayanlar, insanların etini yiyen ve ırzlarına dil uzatanlardır.
Enes b. Mâlik
Bab 40Gıybet hakkında
4879
Ebü'l-Mugîre tarikiyle: Mi'racda bakır tırnaklarıyla yüzlerini tırmalayanlar gıybet edenlerdir.
Bab 40Gıybet hakkında
4880
Ey diliyle iman edip de iman kalbine girmemiş olanlar! Müslümanları gıybet etmeyin, ayıplarını araştırmayın.
Ebû Berze el-Eslemî
Bab 40Gıybet hakkında
4881
Kim Müslüman bir adam sebebiyle bir lokma yerse, Allah da ona cehennemden onun benzerini yedirir.
el-Müstevrid
Bab 40Gıybet hakkında
4882
Müslümanın malı, ırzı ve kanı Müslümana haramdır; kişiye kötülük olarak kardeşini hakir görmesi yeter.
Ebû Hüreyre
Bab 40Gıybet hakkında
4883
Kim bir mü'mini bir münafığa karşı korursa, Allah onun etini cehennem ateşinden koruyacak bir melek gönderir.
Muâz b. Enes el-Cühenî
Bab 41Bir Müslümandan gıybeti savan kimse
4884
Irzının zedelendiği bir yerde Müslümanı yardımsız bırakanı, Allah da yardımını istediği yerde yardımsız bırakır.
Câbir b. Abdullah ve Ebû Talha b. Sehl el-Ensârî şöyle rivayet ettiler:
Bab 41Bir Müslümandan gıybeti savan kimse
4885
Allah'ım bana ve Muhammed'e merhamet et diyen bedevi için: O mu daha şaşkın yoksa devesi mi?
Cündüb
Bab 42Gıybeti olmayan (hakkında konuşmak gıybet sayılmayan) kimse
4886
Katâde: Sizden biriniz, sabahları ırzını Allah'ın kullarına sadaka eden Ebû Damdam gibi olmaktan âciz midir?
Katâde
Bab 43Kendisini gıybet etmiş adama hakkını helâl eden adam hakkında gelen (rivayetler)
4887
Abdurrahman b. Aclân: Ebû Damdam gibi olmaktan âciz misiniz? O: Irzım bana sövene bağış olsun, derdi.
Abdurrahman b. Aclân
Bab 43Kendisini gıybet etmiş adama hakkını helâl eden adam hakkında gelen (rivayetler)
4888
İnsanların ayıplarını araştırırsan onları bozarsın yahut bozmana az kalır.
Muâviye
Bab 44Tecessüsün (gizli kusurları araştırmanın) yasaklanması hakkında
4889
Yönetici insanlar hakkında şüphe peşine düşerse onları bozar.
Mikdâm b. Ma'dîkerib ve Ebû Ümâme ile Cübeyr b. Nüfeyr, Kesîr b. Mürre ve Amr b. el-Esved
Bab 44Tecessüsün (gizli kusurları araştırmanın) yasaklanması hakkında
4890
İbn Mes'ûd: Biz tecessüsten nehyedildik; ama bize bir şey açıkça görünürse onunla muâhaze ederiz.
Zeyd b. Vehb şöyle anlattı:
Bab 44Tecessüsün (gizli kusurları araştırmanın) yasaklanması hakkında
4891
Kim bir ayıp görüp onu örterse, diri diri gömülmüş bir kız çocuğunu diriltmiş gibi olur.
Ukbe b. Âmir
Bab 45Müslümanın (ayıbını) örtmek hakkında
4892
Ukbe b. Âmir: Şarap içen komşularını zabıtaya bildirmek isteyen kâtibine: Yazık sana, onları bırak, dedi.
Ukbe b. Âmir'in kâtibi Duhayn şöyle anlattı:
Bab 45Müslümanın (ayıbını) örtmek hakkında
4893
Müslüman müslümanın kardeşidir; ona zulmetmez, onu düşmanına teslim etmez.
Abdullah b. Ömer
Bab 46Kardeşlik
4894
Birbirine söven iki kişinin söylediklerinin vebali, mazlum haddi aşmadıkça ilk başlayanın üzerinedir.
Ebû Hüreyre
Bab 47Birbirine söven iki kişi
4895
Allah bana, tevazu gösterin diye vahyetti; ta ki kimse kimseye zulmetmesin ve kimseye karşı övünmesin.
İyâz b. Himâr
Bab 48Tevazu hakkında
4896
Gökten bir melek inip sana söyleneni yalanlıyordu; sen karşılık verince şeytan araya düştü.
Saîd b. el-Müseyyeb şöyle anlattı:
Bab 49Hakkını almak (karşılık vermek) hakkında
4897
Ebû Hüreyre: Bir adam Ebû Bekir'e sövüyordu (Saîd b. el-Müseyyeb rivayetinin benzeri).
Ebû Hüreyre
Bab 49Hakkını almak (karşılık vermek) hakkında
4898
Âişe'ye: Ona sen de söv; Fâtıma'ya: O, babanın sevgilisidir, Kâbe'nin Rabbine yemin olsun!
Abdullah b. Avn şöyle anlattı:
Bab 49Hakkını almak (karşılık vermek) hakkında
4899
Arkadaşınız öldüğünde onu bırakın; onun aleyhinde konuşmayın.
Âişe
Bab 50Ölülere sövmenin yasaklanması hakkında
4900
Ölülerinizin iyiliklerini anın, kötülüklerinden söz etmekten kaçının.
Abdullah b. Ömer
Bab 50Ölülere sövmenin yasaklanması hakkında
4901
Vallahi Allah seni bağışlamaz diyen âbid, dünyasını da âhiretini de helâk eden bir söz söyledi.
Ebû Hüreyre
Bab 51Zulüm ve haddi aşmanın (bağy) yasaklanması hakkında
4902
Cezası dünyada da acele verilmeye zulüm ve akrabalık bağını koparmak kadar lâyık hiçbir günah yoktur.
Ebû Bekre
Bab 51Zulüm ve haddi aşmanın (bağy) yasaklanması hakkında
4903
Hasetten sakının; çünkü ateşin odunu yiyip bitirdiği gibi haset de iyilikleri yiyip bitirir.
Ebû Hüreyre
Bab 52Haset hakkında
4904
Kendinize ağır davranmayın ki size de ağır davranılmasın; manastırlardakiler onların kalıntılarıdır.
Sehl b. Ebû Ümâme şöyle anlattı:
Bab 52Haset hakkında
4905
Kul bir şeye lânet edince lânet göğe yükselir; lânet edilen lâyık değilse söyleyenine döner.
Ebü'd-Derdâ
Bab 53Lânet etmek hakkında
4906
Birbirinize Allah'ın lânetiyle, Allah'ın gazabıyla ve ateşle lânet etmeyin.
Semure b. Cündeb
Bab 53Lânet etmek hakkında
4907
Çok lânet edenler şefaatçi de şahit de olamazlar.
Ebü'd-Derdâ
Bab 53Lânet etmek hakkında
4908
Rüzgâra lânet etme, o emir altındadır; lâyık olmayan şeye edilen lânet sahibine döner.
Abdullah b. Abbâs
Bab 53Lânet etmek hakkında
4909
Hırsıza beddua eden Âişe'ye: Bedduanla onun günahını hafifletme.
Âişe
Bab 54Kendisine zulmedene beddua eden kimse hakkında
4910
Birbirinize buğzetmeyin, haset etmeyin, sırt çevirmeyin; ey Allah'ın kulları, kardeş olun.
Enes b. Mâlik
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4911
Küsüp karşılaşınca yüz çeviren iki kardeşin hayırlısı selâma önce başlayandır.
Ebû Eyyûb el-Ensârî
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4912
Üç gün geçince küstüğüne selâm versin; alırsa sevapta ortak olurlar, almazsa günahı o yüklenir.
Ebû Hüreyre
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4913
Küstüğüne üç kez selâm verir de o hiç almazsa, onun günahını yüklenmiş olur.
Âişe
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4914
Kim kardeşine üç günden fazla küsüp bu hâlde ölürse ateşe girer.
Ebû Hüreyre
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4915
Kim kardeşine bir yıl küserse, bu onun kanını dökmek gibidir.
Ebû Hırâş es-Sülemî
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4916
Cennet kapıları pazartesi ve perşembe açılır; kardeşiyle arasında kin olan barışıncaya kadar bekletilir.
Ebû Hüreyre
Bab 55Müslüman kardeşine küsen kimse hakkında
4917
Zandan sakının; çünkü zan sözün en yalanıdır; araştırmayın ve casusluk etmeyin.
Ebû Hüreyre
Bab 56Zan hakkında
4918
Mü'min mü'minin aynasıdır; mü'min mü'minin kardeşidir, arkasından onu korur.
Ebû Hüreyre
Bab 57Nasihat ve (Müslümanı) gözetip korumak hakkında
4919
Oruç, namaz ve sadaka derecesinden üstün olan, arayı düzeltmektir; aranın bozulması kazıyıp yok edendir.
Ebü'd-Derdâ
Bab 58Arayı düzeltmek hakkında
4920
Barıştırmak için iki kişi arasında iyi söz taşıyan yalan söylemiş olmaz.
Humeyd b. Abdurrahman'ın annesi
Bab 58Arayı düzeltmek hakkında
4921
Ümmü Külsûm: Resûlullah'ın yalana yalnız üç yerde ruhsat verdiğini işittim: barıştırmada, savaşta ve eşler arasında.
Ümmü Külsûm bt. Ukbe
Bab 58Arayı düzeltmek hakkında
4922
Aramızda yarını bilen bir peygamber var diyen kıza: Bunu bırak, söylemekte olduğunu söyle.
Rubeyyi' bt. Muavviz b. Afrâ
Bab 59Şarkının (ğınâ) yasaklanması hakkında
4923
Resûlullah Medine'ye gelince Habeşliler sevinçle mızraklarıyla oyun oynadılar.
Enes
Bab 59Şarkının (ğınâ) yasaklanması hakkında
4924
İbn Ömer kaval sesi işitince parmaklarını kulaklarına koydu ve yoldan uzaklaştı.
Nâfi' şöyle anlattı:
Bab 60Şarkı söylemenin ve kaval (zurna) çalmanın mekruh oluşu
4925
Nâfi' (Mut'im b. el-Mikdâm tariki): İbn Ömer'in terkisindeyken kaval çalan bir çobanın yanından geçti.
Nâfi' şöyle anlattı:
Bab 60Şarkı söylemenin ve kaval (zurna) çalmanın mekruh oluşu
4926
Nâfi' (Meymûn tariki): İbn Ömer ile beraberken bir kaval çalanın sesini işitti.
Nâfi' şöyle anlattı:
Bab 60Şarkı söylemenin ve kaval (zurna) çalmanın mekruh oluşu
4927
Şarkı kalpte nifak bitirir.
Ebû Vâil'e bir düğün yemeğinde şahit olan bir şeyh şöyle anlattı:
Bab 60Şarkı söylemenin ve kaval (zurna) çalmanın mekruh oluşu
4928
Ben namaz kılanları öldürmekten nehyedildim.
Ebû Hüreyre
Bab 61Muhannesler (kadınsı erkekler) hakkındaki hüküm
4929
Ümmü Seleme: Tâif'teki bir kadını tarif eden muhannes için: Bunları evlerinizden çıkarın, buyurdu.
Ümmü Seleme
Bab 61Muhannesler (kadınsı erkekler) hakkındaki hüküm
4930
Peygamber kadınlara benzeyen erkeklere ve erkeklere benzeyen kadınlara lânet etti; onları evlerinizden çıkarın.
Abdullah b. Abbâs
Bab 61Muhannesler (kadınsı erkekler) hakkındaki hüküm
4931
Âişe: Ben oyuncak bebeklerle oynardım; Resûlullah girince yanımdaki kızlar çıkar, o çıkınca girerlerdi.
Âişe
Bab 62Bebeklerle (kız oyuncaklarıyla) oynamak hakkında
4932
Süleymân'ın kanatlı atları olduğunu işitmedin mi? deyince Resûlullah azı dişleri görününceye kadar güldü.
Âişe
Bab 62Bebeklerle (kız oyuncaklarıyla) oynamak hakkında
4933
Âişe: Medine'de salıncaktayken kadınlar beni alıp hazırladılar ve Resûlullah'a götürdüler.
Âişe
Bab 63Salıncak hakkında
4934
Ebû Üsâme tariki: Kadınlar başımı yıkayıp beni hazırladılar ve kuşluk vakti beni Resûlullah'a teslim ettiler.
Bab 63Salıncak hakkında
4935
Âişe: Salıncakta oynarken kadınlar beni hazırlayıp Resûlullah'a götürdüler; dokuz yaşındaydım.
Âişe
Bab 63Salıncak hakkında
4936
Bişr b. Hâlid tariki: Âişe'yi bir evde Ensâr kadınları "Hayır ve bereket üzere olsun!" diyerek karşıladı.
Bab 63Salıncak hakkında
4937
Âişe: Hâris b. Hazrec oğullarında iki hurma ağacı arasındaki salıncaktayken annem gelip beni indirdi.
Âişe
Bab 63Salıncak hakkında
4938
Kim tavla oynarsa Allah'a ve Resûlü'ne isyan etmiş olur.
Ebû Mûsâ el-Eş'arî
Bab 64Tavla (nerd) oynamanın yasaklanması hakkında
4939
Nerdeşîr oynayan, sanki elini domuz etine ve kanına batırmış gibidir.
Büreyde
Bab 64Tavla (nerd) oynamanın yasaklanması hakkında
4940
Güvercin peşindeki adamı görünce: Bir şeytan, dişi bir şeytanın peşine düşüyor, buyurdu.
Ebû Hüreyre
Bab 65Güvercinle oynamak hakkında
4941
Merhamet edenlere Rahmân merhamet eder; yeryüzündekilere merhamet edin ki gökteki de size merhamet etsin.
Abdullah b. Amr
Bab 66Merhamet hakkında
4942
Merhamet ancak bedbaht olandan çekip alınır.
Ebû Hüreyre
Bab 66Merhamet hakkında
4943
Küçüğümüze merhamet etmeyen ve büyüğümüzün hakkını tanımayan bizden değildir.
Abdullah b. Amr
Bab 66Merhamet hakkında
4944
Din nasihattir; Allah'a, Kitabı'na, Resûlü'ne, mü'minlerin imamlarına ve onların geneline.
Temîm ed-Dârî
Bab 67Nasihat hakkında
4945
Cerîr: Dinleyip itaat etmek ve her Müslümana nasihat etmek üzere Resûlullah'a biat ettim.
Cerîr
Bab 67Nasihat hakkında
4946
Kim bir Müslümanın dünya sıkıntılarından birini giderirse, Allah da onun kıyamet sıkıntılarından birini giderir.
Ebû Hüreyre
Bab 68Müslümana yardım hakkında
4947
Huzeyfe: Peygamberiniz buyurdu ki: Her iyilik (ma'rûf) sadakadır.
Huzeyfe
Bab 68Müslümana yardım hakkında
4948
Kıyamet günü isimlerinizle ve babalarınızın isimleriyle çağrılacaksınız; isimlerinizi güzel koyun.
Ebü'd-Derdâ
Bab 69İsimleri değiştirmek hakkında
4949
Allah Teâlâ'ya en sevimli isimler Abdullah ve Abdurrahman'dır.
Abdullah b. Ömer
Bab 69İsimleri değiştirmek hakkında
4950
Peygamberlerin isimleriyle isimlenin; isimlerin en doğrusu Hâris ve Hemmâm, en çirkini Harb ve Mürre'dir.
Ebû Vehb el-Cüşemî
Bab 69İsimleri değiştirmek hakkında
4951
Enes: Abdullah b. Ebû Talha'nın ağzına çiğnediği hurmayı koydu; Ensâr'ın sevdiği hurmadır, buyurdu.
Enes b. Mâlik
Bab 69İsimleri değiştirmek hakkında
4952
Âsiye'nin adını değiştirdi ve: Sen Cemîle'sin, buyurdu.
Abdullah b. Ömer
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4953
Kendinizi temize çıkarmayın; iyilik ehlini Allah daha iyi bilir. Berre'ye Zeyneb adını koyun.
Muhammed b. Amr b. Atâ şöyle anlattı:
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4954
Adı Asram olan adama: Hayır, sen Zür'a'sın, buyurdu.
Üsâme b. Ahderî
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4955
Hakem ancak Allah'tır; sen niçin Ebü'l-Hakem künyesini kullanıyorsun? Sen Ebû Şüreyh'sin.
Hâni
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4956
Adı Hazn olana: Sen Sehl'sin, buyurdu; o ise: Düz yer çiğnenir ve hor kullanılır, diyerek kabul etmedi.
Hazn
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4957
Mesrûk b. el-Ecda'a Ömer: Resûlullah'ı "Ecda' bir şeytandır" buyururken işittim, dedi.
Mesrûk şöyle anlattı:
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4958
Kölene Yesâr, Rebâh, Necîh ve Eflah adlarını koyma; çünkü "O orada mı?" dersin, "Hayır" denir.
Semüre b. Cündeb
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4959
Semüre: Kölelerimize Eflah, Yesâr, Nâfi' ve Rebâh adlarını koymamızı yasakladı.
Semüre
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4960
Yaşarsam ümmetimi Nâfi', Eflah ve Bereket adlarını koymaktan nehyedeceğim.
Câbir b. Abdullah
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4961
Kıyamet günü Allah katında en alçak isim, Melikü'l-emlâk diye ad alan adamın ismidir.
Ebû Hüreyre
Bab 70Çirkin ismi değiştirmek hakkında
4962
Ebû Cübeyre: "Birbirinizi kötü lakaplarla çağırmayın" âyeti biz Benû Seleme hakkında indi.
Ebû Cübeyre b. ed-Dahhâk
Bab 71Lakaplar hakkında
4963
Ömer, Ebû Îsâ künyesini kullanan oğlunu dövdü; Muğîre'ye: Ebû Abdullah künyesi sana yetmez mi, dedi.
Eslem şöyle anlattı:
Bab 72"Ebû Îsâ" künyesini alan kimse hakkında
4964
Enes: Peygamber ona "Yavrucuğum!" diye hitap etti.
Enes b. Mâlik
Bab 73Başkasının oğluna "Yavrum" diyen adam hakkında
4965
Benim adımla ad koyun, fakat benim künyemle künyelenmeyin.
Ebû Hüreyre
Bab 74"Ebü'l-Kâsım" künyesini alan adam hakkında
4966
Kim benim adımla adlanırsa künyemle künyelenmesin; künyemle künyelenen de adımla adlanmasın.
Câbir b. Abdullah
Bab 75İkisinin (Peygamber'in ismiyle künyesinin) birleştirilmemesi görüşünde olan kimse
4967
Ali: Senden sonra bir oğlum olursa ona adını ve künyeni verebilir miyim, dedim; evet buyurdu.
Muhammed b. el-Hanefiyye şöyle anlattı:
Bab 76İkisini (isim ile künyeyi) birleştirmeye ruhsat hakkında
4968
Adımı helâl, künyemi haram kılan nedir?
Âişe
Bab 76İkisini (isim ile künyeyi) birleştirmeye ruhsat hakkında
4969
Serçesi ölen küçük çocuğa: Ey Ebû Umeyr! Serçecik ne yaptı? buyurdu.
Enes b. Mâlik
Bab 77Çocuğu olmadığı hâlde künye alan adam hakkında gelen (rivayetler)
4970
Âişe: Arkadaşlarımın künyeleri var, dedim; oğlun Abdullah ile künyelen, buyurdu.
Âişe
Bab 78Kadının künye alması hakkında
4971
Kardeşine, o seni doğrularken yalan söylemen ne büyük bir hıyanettir!
Süfyân b. Esîd el-Hadramî
Bab 79Meârîz (kinayeli, örtülü söz) hakkında
4972
"Zeamû (dediklerine göre)" sözü, adamın ne kötü bineğidir!
Ebû Kılâbe şöyle anlattı:
Bab 80Adamın "Zannettiler (iddia ettiler)" demesi
4973
Zeyd b. Erkam: Peygamber onlara hutbe okudu ve "Emmâ ba'd" dedi.
Zeyd b. Erkam
Bab 81Hutbesinde "Emmâ ba'd (Bundan sonra)" diyen adam hakkında
4974
Sizden biri üzüme kerm demesin; çünkü kerm, Müslüman adamdır.
Ebû Hüreyre
Bab 82"Kerm" (üzüme kerm demek) ve dili korumak hakkında
4975
Sizden biri "kulum, câriyem" demesin, "yiğidim, kızım" desin; Rab aziz ve celil olan Allah'tır.
Ebû Hüreyre
Bab 83Köle "Rabbim, rabbem (efendim, hanımefendim)" demez
4976
Ebû Yûnus tariki (Ebû Hüreyre'nin sözü olarak): Köle "efendim" ve "mevlâm" desin.
Bab 83Köle "Rabbim, rabbem (efendim, hanımefendim)" demez
4977
Münafığa efendi demeyin; o bir efendi olursa Rabbinizi gazaplandırmış olursunuz.
Büreyde
Bab 83Köle "Rabbim, rabbem (efendim, hanımefendim)" demez
4978
Sizden biri "nefsim habis oldu" demesin; "nefsim bulandı" desin.
Sehl b. Huneyf
Bab 84"Habusat nefsî (İçim bozuldu)" denmez
4979
Âişe: Sizden biri "nefsim kabardı" demesin; fakat "nefsim bulandı" desin.
Âişe
Bab 84"Habusat nefsî (İçim bozuldu)" denmez
4980
"Allah'ın dilediği ve filanın dilediği" demeyin; "Allah'ın dilediği, sonra filanın dilediği" deyin.
Huzeyfe
Bab 84"Habusat nefsî (İçim bozuldu)" denmez
4981
"Kim ikisine isyan ederse" diyen hatibe: Git, sen ne kötü hatipsin! buyurdu.
Adî b. Hâtim
Bab 85Söylenmesi uygun görülmeyen sözler
4982
"Şeytan kahrolsun" deme, ev gibi büyür; "Bismillah" de, sinek gibi küçülür.
Bir sahâbî şöyle anlattı:
Bab 85Söylenmesi uygun görülmeyen sözler
4983
Adam "İnsanlar helâk oldu" dediğinde, onların en helâk olanı kendisidir.
Ebû Hüreyre
Bab 85Söylenmesi uygun görülmeyen sözler
4984
Bedevîler namazınızın adı konusunda size galip gelmesin; dikkat edin, o yatsıdır.
Abdullah b. Ömer
Bab 86Atame namazı (yatsıya "atame" demek) hakkında
4985
Ey Bilâl! Namaza kamet getir; bizi onunla rahatlat.
Sâlim b. Ebü'l-Ca'd şöyle anlattı:
Bab 86Atame namazı (yatsıya "atame" demek) hakkında
4986
Kalk ey Bilâl! Kamet getir de bizi namazla rahatlat.
Abdullah b. Muhammed b. el-Hanefiyye şöyle anlattı:
Bab 86Atame namazı (yatsıya "atame" demek) hakkında
4987
Resûlullah'ın hiç kimseyi dinden başka bir şeye nispet ettiğini işitmedim.
Âişe
Bab 86Atame namazı (yatsıya "atame" demek) hakkında
4988
Ebû Talha'nın atına binen Resûlullah: Korkulacak bir şey görmedik; onu deniz gibi bulduk.
Enes b. Mâlik
Bab 87Bu konuda ruhsat verildiğine dair rivayet edilenler
4989
Yalandan sakının; çünkü yalan fücura, fücur da cehenneme götürür; doğruluğa sarılın.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 88Yalan hakkında şiddetli uyarı
4990
Topluluğu güldürmek için konuşup yalan söyleyene yazıklar olsun!
Muâviye b. Hayde el-Kuşeyrî
Bab 88Yalan hakkında şiddetli uyarı
4991
Eğer çocuğa bir şey vermeseydin, aleyhine bir yalan yazılırdı.
Abdullah b. Âmir
Bab 88Yalan hakkında şiddetli uyarı
4992
Kişiye günah olarak, işittiği her şeyi anlatması yeter.
Ebû Hüreyre
Bab 88Yalan hakkında şiddetli uyarı
4993
Hüsnüzan, güzel ibadettendir.
Ebû Hüreyre
Bab 89Hüsnüzan hakkında
4994
Yavaş olun, bu Safiyye'dir; şeytan insanın içinde kanın dolaştığı yerde dolaşır.
Safiyye
Bab 89Hüsnüzan hakkında
4995
Kişi kardeşine yerine getirme niyetiyle söz verir de getiremezse, ona günah yoktur.
Zeyd b. Erkam
Bab 90Vaat hakkında
4996
Ey genç! Bana zahmet verdin; üç gündür burada seni bekliyorum.
Abdullah b. Ebi'l-Hamsâ
Bab 90Vaat hakkında
4997
Kendisine verilmeyen bir şeyle doymuş görünen kimse, iki yalan elbisesi giyen gibidir.
Esmâ bint Ebû Bekir
Bab 91Kendisine verilmemiş şeyle (varmış gibi) kendini tok gösteren kimse hakkında
4998
Seni bir deve yavrusuna bindireceğiz; develeri dişi develerden başkası mı doğuruyor?
Enes b. Mâlik
Bab 92Şaka hakkında gelen (rivayetler)
4999
Savaşınıza beni nasıl kattıysanız barışınıza da katın; kattık, kattık.
Nu'mân b. Beşîr
Bab 92Şaka hakkında gelen (rivayetler)
5000
Tebük'te deri çadırda: Tamamımla mı gireyim ey Allah'ın Resûlü? Tamamınla.
Avf b. Mâlik el-Eşcaî
Bab 92Şaka hakkında gelen (rivayetler)
5001
Avf, tamamımla mı gireyim sözünü ancak çadırın küçüklüğünden dolayı söyledi.
Osmân b. Ebi'l-Âtike
Bab 92Şaka hakkında gelen (rivayetler)
5002
Resûlullah Enes'e: Ey iki kulaklı! dedi.
Enes b. Mâlik
Bab 92Şaka hakkında gelen (rivayetler)
5003
Sizden biri kardeşinin eşyasını ne şaka yaparak ne de ciddi olarak almasın.
Yezîd b. Saîd el-Kindî
Bab 93Şaka olarak bir şey alan kimse
5004
Bir Müslümanın bir Müslümanı korkutması helal olmaz.
Abdurrahman b. Ebû Leylâ şöyle anlattı:
Bab 93Şaka olarak bir şey alan kimse
5005
Allah, sığırın dilini döndürdüğü gibi dilini döndüren belîğe buğzeder.
Abdullah b. Amr b. el-Âs
Bab 94Konuşurken ağzını eğip büken (yapmacık söz ustalığı gösteren) kimse hakkında gelen (rivayetler)
5006
Kalpleri esir etmek için sözü evirip çevirmeyi öğrenenden Allah kıyamet günü ne tövbe ne fidye kabul eder.
Ebû Hüreyre
Bab 94Konuşurken ağzını eğip büken (yapmacık söz ustalığı gösteren) kimse hakkında gelen (rivayetler)
5007
Doğudan gelen iki hatip hakkında: Şüphesiz beyanın bir kısmı sihirdir.
Abdullah b. Ömer
Bab 94Konuşurken ağzını eğip büken (yapmacık söz ustalığı gösteren) kimse hakkında gelen (rivayetler)
5008
Sözü kısa tutmakla emrolundum; çünkü kısa tutmak daha hayırlıdır.
Amr b. el-Âs
Bab 94Konuşurken ağzını eğip büken (yapmacık söz ustalığı gösteren) kimse hakkında gelen (rivayetler)
5009
Sizden birinin içinin irinle dolması, şiirle dolmasından daha hayırlıdır.
Ebû Hüreyre
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5010
Şüphesiz şiirin bir kısmı hikmettir.
Übey b. Ka'b
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5011
Konuşan bedevi hakkında: Beyanın bir kısmı sihirdir, şiirin bir kısmı da hikmettir.
Abdullah b. Abbâs
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5012
Beyanın bir kısmı sihir, ilmin bir kısmı cehalet, şiirin bir kısmı hikmet, sözün bir kısmı yüktür.
Büreyde b. el-Husayb
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5013
Hassân, Ömer'e: İçinde senden daha hayırlı olan biri varken de mescitte şiir okurdum.
Saîd b. el-Müseyyeb şöyle anlattı:
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5014
Ebû Hüreyre tariki: Ömer, Hassân'ın Resûlullah'ı delil getirmesinden korkup ona izin verdi.
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5015
Rûhu'l-Kudüs, Resûlullah'ı savunduğu sürece Hassân ile beraberdir.
Âişe
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5016
Şairler âyetinden, iman edip salih amel işleyen ve Allah'ı çok zikredenler istisna edildi.
Abdullah b. Abbâs
Bab 95Şiir hakkında gelen (rivayetler)
5017
Benden sonra nübüvvetten salih rüyadan başka bir şey kalmayacaktır.
Ebû Hüreyre
Bab 96Rüya hakkında
5018
Mü'minin rüyası, nübüvvetin kırk altı cüzünden bir cüzdür.
Ubâde b. es-Sâmit
Bab 96Rüya hakkında
5019
Zaman yaklaştığında mü'minin rüyası neredeyse yalan çıkmaz; rüya üç çeşittir.
Ebû Hüreyre
Bab 96Rüya hakkında
5020
Rüya, tabir edilmediği sürece bir kuşun ayağı üzerindedir; tabir edilince vuku bulur.
Ebû Rezîn
Bab 96Rüya hakkında
5021
Rüya Allah'tan, hulm şeytandandır; hoşlanmadığını gören soluna üç defa tükürüp sığınsın.
Ebû Katâde
Bab 96Rüya hakkında
5022
Hoşlanmadığı rüyayı gören soluna tükürsün, üç kere sığınsın ve yattığı yanından dönsün.
Câbir b. Abdullah
Bab 96Rüya hakkında
5023
Kim beni rüyada görürse yakında beni uyanıkken görecektir; şeytan benim suretime giremez.
Ebû Hüreyre
Bab 96Rüya hakkında
5024
Kim görmediği bir rüyayı uydurursa, bir arpa tanesini düğümlemekle yükümlü tutulur.
Abdullah b. Abbâs
Bab 96Rüya hakkında
5025
Rüyada İbn Tâb hurması: Dünyada yücelik, âhirette güzel son bizimdir; dinimiz olgunlaşmıştır.
Enes b. Mâlik
Bab 96Rüya hakkında
5026
Sizden biri esnediğinde ağzını tutsun; çünkü şeytan girer.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 97Esneme hakkında gelen (rivayetler)
5027
Süfyân tariki: Namazda esneyen, gücü yettiğince esnemeyi bastırsın.
Bab 97Esneme hakkında gelen (rivayetler)
5028
Allah aksırmayı sever, esnemeyi hoş görmez; esneyen gücü yettiğince onu geri çevirsin.
Ebû Hüreyre
Bab 97Esneme hakkında gelen (rivayetler)
5029
Resûlullah aksırdığında elini veya elbisesini ağzına koyar ve sesini alçaltırdı.
Ebû Hüreyre
Bab 98Aksırma hakkında
5030
Beş şey Müslümanın kardeşi üzerindeki hakkıdır: selâmı almak, aksırana teşmît, davete icabet, hasta ziyareti ve cenaze.
Ebû Hüreyre
Bab 98Aksırma hakkında
5031
Aksırıp selâm verene: Sana ve annene de; aksıran hamdetsin, yanındaki yerhamükallah desin.
Hilâl b. Yesâf şöyle anlattı:
Bab 99Aksırana teşmît (yerhamükallah demek) nasıl olur?
5032
Hâlid b. Urfuta tarikiyle Sâlim b. Ubeyd: Aksıran hamdetsin, yanındaki yerhamükallah desin.
Bab 99Aksırana teşmît (yerhamükallah demek) nasıl olur?
5033
Aksıran elhamdülillâhi alâ külli hâl desin; kardeşi yerhamükallah, o da yehdîkümullah desin.
Ebû Hüreyre
Bab 99Aksırana teşmît (yerhamükallah demek) nasıl olur?
5034
Ebû Hüreyre: Kardeşine üç defa teşmît et; fazlası nezledir.
Ebû Hüreyre
Bab 100Aksırana kaç defa teşmît edilir?
5035
Leys tariki (merfû): Kardeşine üç defa teşmît et; fazlası nezledir.
Bab 100Aksırana kaç defa teşmît edilir?
5036
Aksırana üç defa teşmît edersin; sonrasında dilersen et, dilersen vazgeç.
Ubeyd b. Rifâa ez-Zürakî
Bab 100Aksırana kaç defa teşmît edilir?
5037
Aksırana yerhamükallah dedi; tekrar aksırınca: Adam nezlelidir, buyurdu.
Seleme b. el-Ekva'
Bab 100Aksırana kaç defa teşmît edilir?
5038
Yanında aksıran Yahudilere: Yehdîkümullah ve yuslihu bâleküm, derdi.
Ebû Mûsâ el-Eş'arî
Bab 101Zimmîye nasıl teşmît edilir?
5039
Şu Allah'a hamdetti, şu ise hamdetmedi; aksıran iki kişiden yalnız hamdedene yerhamükallah denir.
Enes
Bab 102Aksırıp Allah'a hamd etmeyen kimse hakkında
5040
Yüzüstü yatmak, Allah'ın buğzettiği bir yatıştır.
Ya'îş b. Tıhfe b. Kays el-Gıfârî şöyle anlattı:
Bab 103Yüzüstü yatan adam hakkında
5041
Kim etrafında korkuluk bulunmayan bir evin damında gecelerse ondan himaye ahdi kalkmıştır.
Ali b. Şeybân
Bab 104Etrafı çevrili olmayan dama uyumak hakkında
5042
Abdestli ve zikirle geceleyip gece uyanarak Allah'tan hayır isteyen Müslümana Allah onu verir.
Muâz b. Cebel
Bab 105Abdestli uyumak hakkında
5043
Resûlullah gece kalkıp ihtiyacını giderdi, yüzünü ve ellerini yıkadı, sonra uyudu.
Abdullah b. Abbâs
Bab 105Abdestli uyumak hakkında
5044
Peygamber'in yatağı, insanın kabrine konulduğu şekle yakındı; namaz yeri de baş tarafındaydı.
Ümmü Seleme ailesinden biri şöyle anlattı:
Bab 106(Uyurken) nasıl yönelir?
5045
Allah'ım! Kullarını dirilttiğin gün beni azabından koru; uyurken sağ eli yanağının altına koyardı.
Peygamber'in hanımı Hafsa
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5046
Yatağına geldiğinde abdest al, sağ yanına yat ve ‘Allah'ım, yüzümü sana teslim ettim’ de; ölürsen fıtrat üzere ölürsün.
Berâ b. Âzib
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5047
Berâ (Fıtr b. Halîfe tariki): Temiz olduğun hâlde yatağına girdiğinde sağ elini yastık edin.
Berâ b. Âzib
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5048
Süfyân tariki: Biri ‘temiz olarak yatağına geldiğinde’, diğeri ‘namaz abdesti gibi abdest al’ dedi.
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5049
Allah'ım! Senin isminle yaşar ve ölürüm; bizi öldürdükten sonra dirilten Allah'a hamdolsun.
Huzeyfe
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5050
Biriniz yatağına girdiğinde onu izarının iç kenarıyla silkelesin; çünkü üzerine ne geldiğini bilmez.
Ebû Hüreyre
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5051
Allah'ım! Göklerin, yerin ve her şeyin Rabbi; sen Evvel'sin, senden önce hiçbir şey yoktur.
Ebû Hüreyre
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5052
Allah'ım! Kerîm zâtına ve tam kelimelerine sığınırım; borcu ve günahı sen giderirsin.
Ali
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5053
Bizi doyuran, içiren, yeterli kılan ve barındıran Allah'a hamdolsun; nicelerinin barındıranı yoktur.
Enes
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5054
Allah'ım! Günahımı bağışla, şeytanımı kov, rehinimi çöz ve beni yüce mecliste kıl.
Ebü'l-Ezher el-Enmârî
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5055
Kâfirûn sûresini oku, sonra onu bitirince uyu; çünkü o şirkten uzak olduğunun beyanıdır.
Ferve b. Nevfel, babası Nevfel'den
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5056
Her gece yatağına girince avuçlarına üfleyip İhlâs, Felak ve Nâs'ı okur, sonra vücudunu meshederdi.
Âişe
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5057
Uyumadan önce müsebbihâtı okurdu: Onlarda bin âyetten daha faziletli bir âyet vardır.
İrbâd b. Sâriye
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5058
Bana yeten, barındıran, doyuran ve içiren Allah'a hamdolsun; her hâl üzere Allah'a hamdolsun.
Abdullah b. Ömer
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5059
Kim Allah'ı zikretmediği bir yatışla yatar veya oturuşla oturursa, kıyamet günü bu onun aleyhine hasret olur.
Ebû Hüreyre
Bab 107Uyurken söylenecek söz
5060
Gece uyanıp tevhid ve tesbih eden, sonra dua edenin duası, kalkıp namaz kılarsa namazı kabul edilir.
Ubâde b. es-Sâmit
Bab 108Kişinin gece uyandığında söyleyeceği söz
5061
Allah'ım! İlmimi artır; beni hidayete erdirdikten sonra kalbimi kaydırma.
Âişe
Bab 108Kişinin gece uyandığında söyleyeceği söz
5062
Yatağınıza girdiğinizde otuz üç tesbih, otuz üç hamd, otuz dört tekbir; bu size hizmetçiden hayırlıdır.
Ali
Bab 109Uyurken tesbih hakkında
5063
Fâtıma değirmen çevirmekten elinde iz kalınca hizmetçi istemeye gitti, utanıp döndü; Ali durumu anlattı.
Ali, İbn A'bed'e
Bab 109Uyurken tesbih hakkında
5064
Ali: Bu tesbihleri Resûlullah'tan işittiğimden beri Sıffîn gecesi dışında hiç bırakmadım.
Bab 109Uyurken tesbih hakkında
5065
İki haslet vardır ki Müslüman kul onlara devam ederse cennete girer; onlar kolaydır, onlarla amel eden ise azdır.
Abdullah b. Amr
Bab 109Uyurken tesbih hakkında
5066
Esirlerden hizmetçi isteyen kadınlara: Bedir yetimleri sizden önce davrandı.
Zübeyr'in kızları Ümmü'l-Hakem veya Dubâa'dan biri şöyle anlattı:
Bab 109Uyurken tesbih hakkında
5067
Allah'ım! Ey gökleri ve yeri yaratan; nefsimin ve şeytanın şerrinden sana sığınırım; sabah, akşam ve yatarken söyle.
Ebû Hüreyre
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5068
Allah'ım! Seninle sabahladık, seninle akşamladık; seninle yaşar, seninle ölürüz, dönüş de sanadır.
Ebû Hüreyre
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5069
Sabah akşam Allah'ı, Arşı taşıyanları ve melekleri şahit tutan, dört defa söylerse Allah onu ateşten azat eder.
Enes b. Mâlik
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5070
Allah'ım! Sen benim Rabbimsin, beni sen yarattın; sabah veya akşam bunu söyleyip o gün ölen cennete girer.
Büreyde b. el-Husayb
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5071
Akşama erdik, mülk de Allah'ın olarak akşama erdi; hamd Allah'adır, O'ndan başka ilah yoktur.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5072
Sabah akşam ‘Rab olarak Allah'tan, din olarak İslâm'dan, resûl olarak Muhammed'den razı olduk’ diyeni Allah razı eder.
Ebû Sellâm şöyle anlattı:
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5073
Bana ulaşan her nimet yalnız sendendir, hamd ve şükür sanadır diyen o günün şükrünü eda etmiş olur.
Abdullah b. Gannâm el-Beyâzî
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5074
Allah'ım! Dünyada ve âhirette senden afiyet isterim; dinimde, dünyamda, ailemde ve malımda af ve afiyet isterim.
Abdullah b. Ömer
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5075
Allah'ın dilediği olur, dilemediği olmaz; bunu sabah söyleyen akşama, akşam söyleyen sabaha kadar korunur.
Peygamber'in kızlarından biri
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5076
Sabah akşam Rûm sûresinin ‘Fe-sübhânallahi hîne tümsûne’ âyetlerini okuyan o gün ve gece kaçırdığını telafi eder.
Abdullah b. Abbâs
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5077
Sabah ‘Lâ ilâhe illallahu vahdehû...’ diyene İsmâil soyundan bir köle azadı denk sevap ve on iyilik yazılır.
Ebû Ayyâş
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5078
Allah'ım! Sabaha erdim; seni, Arşını taşıyanları, meleklerini ve bütün yarattıklarını şahit tutarım.
Enes b. Mâlik
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5079
Akşam namazından çıktığında yedi defa: Allah'ım, beni ateşten koru, de.
Hâris b. Müslim, babası Müslim b. el-Hâris et-Temîmî'den
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5080
Müslim b. el-Hâris (Velîd tariki): Kimseyle konuşmadan önce söyle; Lâ ilâhe illallah deyin, korunursunuz.
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5081
Sabah akşam yedi defa Hasbiyallâhu lâ ilâhe illâ hû diyene Allah, kaygılandıran şeylere karşı yeter.
Ebü'd-Derdâ
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5082
Akşam ve sabah üç defa İhlâs ile Muavvizeteyn'i oku; bunlar sana her şeye karşı yeter.
Abdullah b. Hubeyb
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5083
Allah'ım! Ey gökleri ve yeri yaratan, gaybı ve görüneni bilen! Sen her şeyin Rabbisin.
Ebû Mâlik
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5084
Sabaha erdik; mülk de âlemlerin Rabbi Allah'ın olarak sabaha erdi. Allah'ım, bu günün hayrını isterim.
Ebû Mâlik
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5085
Âişe: Geceleyin uyandığında on defa tekbir getirir, on defa hamd eder, on defa istiğfar eder, sonra namaza başlardı.
Şerîk el-Hevzenî şöyle anlattı:
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5086
Yolculukta seher vakti: Bir işiten, Allah'a hamdimizi ve nimetini işitti; Allah'ım, bize yoldaş ol.
Ebû Hüreyre
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5087
Ebû Zer: Allah'ım, ettiğim her yemin ve söylediğim her sözde senin dilemen hepsinin önündedir.
Kâsım şöyle anlattı:
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5088
İsmiyle birlikte yerde ve gökte hiçbir şeyin zarar veremediği Allah'ın adıyla, diyene ansızın bela isabet etmez.
Osman b. Affân
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5089
Osman (Muhammed b. Ka'b tariki): Bismillâhillezî lâ yedurru duası; Ebân'ın felç kıssası anılmadan.
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5090
Allah'ım! Bedenimde bana afiyet ver; kulağımda bana afiyet ver; gözümde bana afiyet ver.
Abdurrahman b. Ebû Bekre şöyle anlattı:
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5091
Sabah ve akşam yüz defa Sübhânallahi'l-azîm ve bi-hamdihî diyenin getirdiğinin benzerini kimse getiremez.
Ebû Hüreyre
Bab 110Sabaha erince ne söylenir?
5092
Hayır ve hidayet hilali! Seni yaratana iman ettim; şu ayı götüren, şu ayı getiren Allah'a hamdolsun.
Katâde şöyle anlattı:
Bab 111Kişi hilâli gördüğünde ne söyler?
5093
Katâde: Resûlullah hilali gördüğünde yüzünü ondan çevirirdi.
Katâde şöyle anlattı:
Bab 111Kişi hilâli gördüğünde ne söyler?
5094
Allah'ım! Sapmaktan veya saptırılmaktan, kaymaktan veya kaydırılmaktan, zulmetmekten veya zulme uğramaktan sana sığınırım.
Ümmü Seleme
Bab 112Kişi evinden çıktığında ne söyler?
5095
Bismillâh, tevekkeltü alallâh diyerek evinden çıkana: Hidayete erdirildin ve korundun, denir.
Enes b. Mâlik
Bab 112Kişi evinden çıktığında ne söyler?
5096
Allah'ım! Senden girişin hayrını ve çıkışın hayrını isterim; sonra ailesine selâm versin.
Ebû Mâlik el-Eş'arî
Bab 113Kişi evine girdiğinde ne söyler?
5097
Rüzgâr Allah'ın ravhındandır; rahmet de azap da getirir, onu gördüğünüzde ona sövmeyin.
Ebû Hüreyre
Bab 114Rüzgâr çıktığında ne söylenir?
5098
Ey Âişe! Onda bir azap bulunmayacağından beni ne emin kılar? Bir kavim rüzgârla azaba uğratıldı.
Âişe
Bab 114Rüzgâr çıktığında ne söylenir?
5099
Ufukta bulut görünce: Allah'ım, onun şerrinden sana sığınırım; yağmur yağınca: Bol ve faydalı yağmur ver.
Âişe
Bab 114Rüzgâr çıktığında ne söylenir?
5100
Yağmur değsin diye elbisesini açtı: Çünkü o, Rabbinden yeni gelmiştir.
Enes
Bab 115Yağmur hakkında gelen (rivayetler)
5101
Horoza sövmeyin; çünkü o namaz için uyandırır.
Zeyd b. Hâlid
Bab 116Horoz ve hayvanlar hakkında gelen (rivayetler)
5102
Horozların ötüşünü işitince Allah'tan lütfunu isteyin; eşeğin anırmasını işitince şeytandan Allah'a sığının.
Ebû Hüreyre
Bab 116Horoz ve hayvanlar hakkında gelen (rivayetler)
5103
Geceleyin köpek havlaması ve eşek anırması işitince Allah'a sığının; onlar sizin görmediğinizi görür.
Câbir b. Abdullah
Bab 116Horoz ve hayvanlar hakkında gelen (rivayetler)
5104
Ayak sesleri kesildikten sonra dışarı çıkmayı azaltın; Allah'ın yeryüzüne yaydığı canlıları vardır.
Câbir b. Abdullah ile Ali b. Ömer b. Hüseyn b. Ali ve bir başkası
Bab 116Horoz ve hayvanlar hakkında gelen (rivayetler)
5105
Fâtıma Hasan'ı doğurduğunda Resûlullah onun kulağına namaz ezanı okudu.
Ebû Râfi'
Bab 117Doğan çocuğun kulağına ezan okunması hakkında
5106
Resûlullah'a çocuklar getirilir, o da onlara bereketle dua eder ve tahnîk yapardı.
Âişe
Bab 117Doğan çocuğun kulağına ezan okunması hakkında
5107
Aranızda muğarribûn görüldü mü? Onlar, kendilerinde cinlerin ortak olduğu kimselerdir.
Âişe
Bab 117Doğan çocuğun kulağına ezan okunması hakkında
5108
Allah'a sığınana sığınak verin; Allah'ın vechi adına sizden isteyene verin.
Abdullah b. Abbâs
Bab 118Bir adamdan (başka) bir adama sığınan adam hakkında
5109
İbn Ömer: Allah adına sığınana sığınak verin; size iyilik yapana karşılığını verin, bulamazsanız dua edin.
Abdullah b. Ömer
Bab 118Bir adamdan (başka) bir adama sığınan adam hakkında
5110
İçinde bir şüphe hissettiğinde: O evveldir, âhirdir, zâhirdir, bâtındır; o her şeyi bilendir, de.
Ebû Zümeyl şöyle anlattı:
Bab 119Vesveseyi gidermek hakkında
5111
İçimizdeki vesveseyi söylemeyi büyük sayıyoruz, dediler; işte bu, apaçık imandır buyurdu.
Ebû Hüreyre
Bab 119Vesveseyi gidermek hakkında
5112
Allahu ekber! Şeytanın hilesini vesveseye çeviren Allah'a hamdolsun.
Abdullah b. Abbâs
Bab 119Vesveseyi gidermek hakkında
5113
Kim bile bile babasından başkasına nispet iddia ederse, cennet ona haramdır.
Sa'd b. Mâlik
Bab 120Mevlâlarından başkasına nispet edilen adam hakkında
5114
Efendilerinin izni olmadan bir topluluğu velî edinenin üzerine Allah'ın, meleklerin ve bütün insanların lâneti vardır.
Ebû Hüreyre
Bab 120Mevlâlarından başkasına nispet edilen adam hakkında
5115
Babasından ya da efendilerinden başkasına intisap edenin üzerine kıyamete kadar ardı kesilmeyen lânet vardır.
Enes b. Mâlik
Bab 120Mevlâlarından başkasına nispet edilen adam hakkında
5116
Allah sizden cahiliye kibrini ve atalarla övünmesini gidermiştir; siz Âdemoğullarısınız, Âdem de topraktandır.
Ebû Hüreyre
Bab 121Soy sop ile övünmek hakkında
5117
Kavmine haksız yere yardım eden, kuyuya yuvarlanıp kuyruğundan çekilen deve gibidir.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 122Asabiyet hakkında
5118
İbn Mes'ûd (deri çadır tariki): Kavmine haksız yere yardım eden, kuyuya düşüp kuyruğundan çekilen deve gibidir.
Bab 122Asabiyet hakkında
5119
Asabiyet nedir? Kavmine zulüm üzere yardım etmendir.
Vâsile b. el-Eska'
Bab 122Asabiyet hakkında
5120
Sizin en hayırlınız, günaha girmedikçe aşiretini savunandır.
Sürâka b. Mâlik b. Cu'şum el-Müdlicî
Bab 122Asabiyet hakkında
5121
Asabiyete çağıran, asabiyet uğruna savaşan ve asabiyet üzere ölen bizden değildir.
Cübeyr b. Mut'ım
Bab 122Asabiyet hakkında
5122
Bir kavmin kız kardeşinin oğlu onlardandır.
Ebû Mûsâ el-Eş'arî
Bab 122Asabiyet hakkında
5123
Al bunu benden, ben Farslı delikanlıyım dedim; ben Ensârlı delikanlıyım deseydin ya, buyurdu.
Ebû Ukbe şöyle anlattı:
Bab 122Asabiyet hakkında
5124
Kişi kardeşini sevdiğinde, onu sevdiğini kendisine haber versin.
Mikdâm b. Ma'dîkerib
Bab 123Kişinin bir adama onu sevdiğini haber vermesi
5125
Ben seni Allah için seviyorum; beni kendisi için sevdiğin Allah da seni sevsin.
Enes b. Mâlik
Bab 123Kişinin bir adama onu sevdiğini haber vermesi
5126
Ey Ebû Zer, sen sevdiğin kimseyle berabersin.
Ebû Zer
Bab 123Kişinin bir adama onu sevdiğini haber vermesi
5127
Kişi sevdiğiyle beraberdir.
Enes b. Mâlik
Bab 123Kişinin bir adama onu sevdiğini haber vermesi
5128
Kendisine danışılan kimse güvenilir kişidir.
Ebû Hüreyre
Bab 124İstişare hakkında
5129
Kim bir hayra delâlet ederse, ona da onu yapanın ecri gibi ecir vardır.
Ebû Mes'ûd el-Ensârî
Bab 125Hayra delâlet eden kimse hakkında
5130
Bir şeyi sevmen seni kör ve sağır eder.
Ebü'd-Derdâ
Bab 126Heva (nefsin arzusu) hakkında
5131
Bana şefaat edin ki sevap kazanasınız; Allah da Peygamberinin diliyle dilediğini hükme bağlasın.
Ebû Mûsâ el-Eş'arî
Bab 127Şefaat (aracılık) hakkında
5132
Muâviye: Siz şefaat edip sevap kazanasınız diye işi geciktiririm; çünkü Resûlullah şefaat edin buyurdu.
Muâviye
Bab 127Şefaat (aracılık) hakkında
5133
Ebû Mûsâ tarikiyle: Şefaat edin ki sevap kazanasınız.
Bab 127Şefaat (aracılık) hakkında
5134
Alâ' b. el-Hadramî, Peygamber'e mektup yazdığında söze kendi adıyla başlardı.
Alâ' b. el-Hadramî'nin çocuklarından biri şöyle anlattı:
Bab 128Mektupta kendi adıyla başlayan adam hakkında
5135
Bahreyn âmili Alâ', Peygamber'e yazdığı mektuba kendi adıyla başladı.
Alâ' b. el-Hadramî'nin oğlu
Bab 128Mektupta kendi adıyla başlayan adam hakkında
5136
Allah'ın Resûlü Muhammed'den Rumların büyüğü Herakleios'a! Hidayete uyanlara selâm olsun.
Abdullah b. Abbâs
Bab 129Zimmîye nasıl yazılır?
5137
Hiçbir evlat babasının hakkını ödeyemez; ancak onu köle bulup satın alır ve azat ederse.
Ebû Hüreyre
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5138
Ömer'in hoşlanmadığı hanımımı boşamayı kabul etmedim; Peygamber de onu boşa buyurdu.
Abdullah b. Ömer
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5139
Kime iyilik edeyim? Annene, sonra annene, sonra annene, sonra babana, sonra en yakına.
Behz b. Hakîm'in dedesi
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5140
Annene, babana, kız ve erkek kardeşine, sonra yakınına; bu gerekli bir hak ve gözetilecek bir akrabalık bağıdır.
Küleyb b. Menfaa'nın dedesi
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5141
Büyük günahların en büyüklerinden biri, kişinin anne-babasına lânet etmesidir.
Abdullah b. Amr
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5142
Anne-babaya ölümlerinden sonra iyilik: onlara dua, istiğfar, ahitlerini yerine getirmek ve dostlarına ikram.
Ebû Üseyd Mâlik b. Rebîa es-Sâidî
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5143
İyiliğin en iyisi, kişinin babası gittikten sonra babasının sevdikleriyle ilişkiyi sürdürmesidir.
Abdullah b. Ömer
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5144
Peygamber ridâsını yere serdi, kadın üzerine oturdu; bu, onu emziren annesidir dediler.
Ebü't-Tufeyl şöyle anlattı:
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5145
Sütbabasına ve sütannesine elbisesini serdi, süt kardeşi için ayağa kalkıp onu önüne oturttu.
Ömer b. es-Sâib şöyle anlattı:
Bab 130Anne-babaya iyilik hakkında
5146
Kız çocuğunu diri gömmeyen, hor görmeyen ve erkek çocuklarını ona tercih etmeyeni Allah cennete koyar.
Abdullah b. Abbâs
Bab 131Yetimlere bakan kimsenin fazileti hakkında
5147
Kim üç kıza bakar, onları terbiye eder, evlendirir ve onlara iyilik ederse ona cennet vardır.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 131Yetimlere bakan kimsenin fazileti hakkında
5148
Ebû Saîd (Cerîr tariki): Üç kız kardeş veya üç kız ya da iki kız veya iki kız kardeşe bakana cennet vardır.
Bab 131Yetimlere bakan kimsenin fazileti hakkında
5149
Ben ve yanakları kararmış, kendini yetimlerine adamış dul kadın kıyamet günü şu ikisi gibiyiz.
Avf b. Mâlik el-Eşcaî
Bab 131Yetimlere bakan kimsenin fazileti hakkında
5150
Ben ve yetime bakan kimse cennette şu ikisi gibiyiz.
Sehl b. Sa'd
Bab 132Yetimi yanına alan kimse hakkında
5151
Cebrâil bana komşu hakkında öyle tavsiyede bulunup durdu ki onu mutlaka mirasçı kılacak dedim.
Âişe
Bab 133Komşuluk hakkı hakkında
5152
Abdullah b. Amr koyun kesti ve Yahudi komşuma bundan hediye ettiniz mi, dedi.
Mücâhid, Abdullah b. Amr'dan
Bab 133Komşuluk hakkı hakkında
5153
Komşusunu şikâyet edene: Git, eşyanı yola at, buyurdu; komşusu gelip artık hoşlanmayacağın bir şey görmeyeceksin dedi.
Ebû Hüreyre
Bab 133Komşuluk hakkı hakkında
5154
Allah'a ve âhiret gününe iman eden komşusuna eziyet etmesin; ya hayır söylesin ya da sussun.
Ebû Hüreyre
Bab 133Komşuluk hakkı hakkında
5155
İki komşum var, hangisinden başlayayım? Kapısı sana daha yakın olandan.
Âişe
Bab 133Komşuluk hakkı hakkında
5156
Resûlullah'ın son sözü: Namaza dikkat edin; ellerinizin altındakiler hakkında Allah'tan korkun.
Ali
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5157
Ey Ebû Zer, sen kendisinde câhiliye huyu bulunan bir adamsın; onlar sizin kardeşlerinizdir.
el-Ma'rûr b. Süveyd şöyle anlattı:
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5158
Kimin kardeşi elinin altında ise ona yediğinden yedirsin, giydiğinden giydirsin.
el-Ma'rûr b. Süveyd şöyle anlattı:
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5159
Bil ki ey Ebû Mes'ûd, Allah'ın sana gücü senin ona olan gücünden daha fazladır.
Ebû Mes'ûd el-Ensârî
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5160
Ebû Mes'ûd (Abdülvâhid tariki): Siyah bir kölemi kırbaçla dövüyordum.
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5161
Kölelerinizden size uyanı yediğinizden yedirin; uymayanı satın, Allah'ın yarattıklarına azap etmeyin.
Ebû Zer
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5162
Emir altındakilere iyi davranmak berekettir; kötü huy ise uğursuzluktur.
Râfi' b. Mekîs
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5163
Hâris b. Râfi': Emir altındakilere iyi davranmak bereket, kötü huy uğursuzluktur.
Hâris b. Râfi' b. Mekîs
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5164
Hizmetçiyi kaç kez affedelim? Onu her gün yetmiş kez affedin.
Abdullah b. Amr
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5165
Kim suçsuz kölesine zina iftirasında bulunursa kıyamet günü onun için kendisine had vurulur.
Ebû Hüreyre
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5166
En küçüğümüz hizmetçimizin yüzüne tokat attı da Peygamber bize onu azat etmemizi emretti.
Hilâl b. Yesâf şöyle anlattı:
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5167
İhtiyaçları kalmayıncaya kadar onlara hizmet etsin; ihtiyaçları kalmayınca onu azat etsinler.
Muâviye b. Süveyd b. Mukarrin şöyle anlattı:
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5168
Kim kölesine tokat atar veya onu döverse, onun kefareti onu azat etmesidir.
Zâzân şöyle anlattı:
Bab 134Kölenin hakkı hakkında
5169
Köle efendisine samimiyetle hizmet eder ve Allah'a ibadetini güzel yaparsa ona iki kat ecir vardır.
Abdullah b. Ömer
Bab 135Köle (efendisine) samimi davrandığında (ona dair) gelen (rivayetler)
5170
Kim bir adamın karısını veya kölesini ona karşı kışkırtırsa bizden değildir.
Ebû Hüreyre
Bab 136Bir köleyi efendisine karşı kışkırtan kimse hakkında
5171
Odasından içeri bakan adama Resûlullah, onu dürtmek için fark ettirmeden okla sokuldu.
Enes b. Mâlik
Bab 137İzin istemek (isti'zân) hakkında
5172
Kim bir topluluğun evine izinsiz bakar da onlar gözünü çıkarırsa gözü heder olmuştur.
Ebû Hüreyre
Bab 137İzin istemek (isti'zân) hakkında
5173
Bakış içeri girdiğinde artık izin istemenin anlamı kalmaz.
Ebû Hüreyre
Bab 137İzin istemek (isti'zân) hakkında
5174
Kapıdan şöyle çekil ya da şöyle; izin istemek ancak bakıştan dolayıdır.
Hüzeyl şöyle anlattı:
Bab 137İzin istemek (isti'zân) hakkında
5175
Talha b. Musarrif tarikiyle Sa'd: İzin istemek ancak bakış sebebiyledir.
Bab 137İzin istemek (isti'zân) hakkında
5176
Selâm vermeden giren Kelede'ye: Geri dön de es-Selâmü aleyküm de.
Kelede b. Hanbel
Bab 138İzin istemek nasıl olur?
5177
İzin istemeyi öğret; ona es-Selâmü aleyküm, gireyim mi, de, de.
Rib'î şöyle anlattı:
Bab 138İzin istemek nasıl olur?
5178
Rib'î (Hennâd tariki): Bana anlatıldığına göre Benû Âmir'den bir adam Peygamber'den izin istemiş.
Bab 138İzin istemek nasıl olur?
5179
Şu'be tariki: Benû Âmir'li adam: Bunu işittim ve es-Selâmü aleyküm, gireyim mi, dedim.
Bab 138İzin istemek nasıl olur?
5180
Biriniz üç defa izin ister de kendisine izin verilmezse geri dönsün.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5181
Übey: Ey Ömer! Resûlullah'ın ashabına azap olma; Ömer: Resûlullah'ın ashabına azap olmam.
Ebû Mûsâ
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5182
Ömer: Resûlullah'ın emrinden bu bana gizli mi kaldı? Çarşılarda alışveriş beni bundan alıkoydu.
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5183
Ömer, Ebû Mûsâ'ya: Seni itham etmedim; ama Resûlullah'tan hadis rivayet etmek çetin bir iştir.
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5184
Ömer, Ebû Mûsâ'ya: Seni itham etmedim; ama insanların Resûlullah'a söz uydurmalarından korktum.
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5185
Allah'ım! Salavatını ve rahmetini Sa'd b. Ubâde ailesinin üzerine kıl.
Kays b. Sa'd
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5186
Resûlullah bir kapıya gelince ona tam karşıdan değil, sağ veya sol köşesinden yönelirdi.
Abdullah b. Büsr
Bab 139Kişi izin isterken kaç defa selâm verir?
5187
Kapıyı çaldım; kim o, buyurdu; ben, dedim; ben ben, buyurdu, sanki bunu hoş görmedi.
Câbir
Bab 140Kapıyı çalarak izin isteyen adam
5188
Nâfi' b. Abdülhâris: Bahçede bana kapıyı tut buyurdu; kapı çalındı, ben de kim o, dedim.
Nâfi' b. Abdülhâris
Bab 140Kapıyı çalarak izin isteyen adam
5189
Kişinin bir başka kişiye gönderdiği elçisi, onun iznidir.
Ebû Hüreyre
Bab 141Davet edilen adamın (davet edilmesi) onun izni olur mu?
5190
Biriniz yemeğe çağrılır da elçiyle birlikte gelirse, bu onun için izindir.
Ebû Hüreyre
Bab 141Davet edilen adamın (davet edilmesi) onun izni olur mu?
5191
İbn Abbâs: Ben şu cariyeme, yanıma girerken izin istemesini emrediyorum.
Abdullah b. Abbâs
Bab 142Üç mahrem vakitte izin istemek
5192
İbn Abbâs: Allah örtünmeyi sever; evlerin perdesi yokken üç mahremiyet vaktinde izin istemeyi emretti.
İkrime şöyle anlattı:
Bab 142Üç mahrem vakitte izin istemek
5193
İman etmedikçe cennete giremezsiniz, birbirinizi sevmedikçe iman etmiş olmazsınız; aranızda selâmı yayın.
Ebû Hüreyre
Bab 143Selâmı yaymak hakkında
5194
İslâm'ın hangisi hayırlıdır? Yemek yedirmen, tanıdığına ve tanımadığına selâm vermendir.
Abdullah b. Amr
Bab 143Selâmı yaymak hakkında
5195
es-Selâmü aleyküm diyene on, ve rahmetullah ekleyene yirmi, ve berekâtüh ekleyene otuz (sevap).
İmrân b. Husayn
Bab 144Selâm nasıl verilir?
5196
Muâz b. Enes tariki: ve mağfiretüh ekleyene kırk; faziletler işte böyle olur.
Bab 144Selâm nasıl verilir?
5197
İnsanların Allah'a en yakın olanı, onlara selâmla başlayandır.
Ebû Ümâme
Bab 145Selâma ilk başlayan kimsenin fazileti hakkında
5198
Küçük büyüğe, yoldan geçen oturana, az olan da çok olana selâm verir.
Ebû Hüreyre
Bab 146Selâma kim daha lâyıktır?
5199
Binekli olan yürüyene selâm verir.
Ebû Hüreyre
Bab 146Selâma kim daha lâyıktır?
5200
Aralarına bir ağaç, duvar veya taş girdikten sonra kardeşiyle yeniden karşılaşan ona yine selâm versin.
Ebû Hüreyre
Bab 147Bir adamdan ayrılıp sonra ona rastlayan adam, ona selâm verir mi?
5201
Ömer: es-Selâmü aleyke yâ Resûlallah, es-Selâmü aleyküm; Ömer girebilir mi?
Ömer
Bab 147Bir adamdan ayrılıp sonra ona rastlayan adam, ona selâm verir mi?
5202
Resûlullah oynamakta olan çocukların yanına geldi ve onlara selâm verdi.
Enes
Bab 148Çocuklara selâm vermek hakkında
5203
Enes: Çocuklar arasındayken Resûlullah bize selâm verdi, elimden tutup beni bir haberle gönderdi.
Enes
Bab 148Çocuklara selâm vermek hakkında
5204
Biz kadınlar arasındayken Peygamber yanımızdan geçti ve bize selâm verdi.
Esmâ bint Yezîd
Bab 149Kadınlara selâm vermek hakkında
5205
Onlara selâmla başlamayın; yolda onlarla karşılaştığınızda da onları yolun en dar yerine zorlayın.
Süheyl b. Ebû Sâlih şöyle anlattı:
Bab 150Zimmîlere selâm vermek hakkında
5206
Yahudiler size ancak es-Sâmu aleyküm der; siz de Ve aleyküm deyin.
Abdullah b. Ömer
Bab 150Zimmîlere selâm vermek hakkında
5207
Ehl-i kitap bize selâm veriyor, nasıl karşılık verelim? Ve aleyküm deyin.
Enes
Bab 150Zimmîlere selâm vermek hakkında
5208
Meclise varınca da kalkarken de selâm verin; birincisi sonrakinden daha gerekli değildir.
Ebû Hüreyre
Bab 151Meclisten kalkınca selâm vermek hakkında
5209
Aleyke's-selâm deme; çünkü aleyke's-selâm ölülerin selâmıdır.
Ebû Cürey el-Hüceymî
Bab 152"Aleyke's-selâm" demenin mekruh oluşu
5210
Geçen topluluk adına birinin selâm vermesi, oturanlar adına da birinin selâmı alması yeterlidir.
Ali b. Ebû Tâlib
Bab 153Bir kişinin topluluk adına (selâmı) alması hakkında gelen (rivayetler)
5211
İki Müslüman karşılaşıp tokalaşır, Allah'a hamdeder ve O'ndan bağışlanma dilerlerse ikisi de bağışlanır.
Berâ b. Âzib
Bab 154Musafaha hakkında
5212
Karşılaşıp tokalaşan iki Müslüman, birbirlerinden ayrılmadan önce mutlaka bağışlanırlar.
Berâ
Bab 154Musafaha hakkında
5213
Size Yemen halkı geldi; onlar tokalaşmayı ilk getirenlerdir.
Enes b. Mâlik
Bab 154Musafaha hakkında
5214
Ebû Zer: Resûlullah benimle her karşılaştığında tokalaştı; bir gün de beni kucakladı.
Eyyûb b. Büşeyr b. Ka'b el-Adevî şöyle anlattı:
Bab 155Kucaklaşmak hakkında
5215
Efendinize doğru kalkın, veya: en hayırlınıza doğru kalkın.
Ebû Saîd el-Hudrî
Bab 156Ayağa kalkmak hakkında gelen (rivayetler)
5216
Şu'be tariki: Sa'd mescide yaklaşınca Ensâr'a: Efendinize doğru kalkın, buyurdu.
Bab 156Ayağa kalkmak hakkında gelen (rivayetler)
5217
Fâtıma yanına girince Peygamber ona doğru kalkar, elinden tutar, öper ve kendi yerine oturturdu.
Mü'minlerin annesi Âişe
Bab 156Ayağa kalkmak hakkında gelen (rivayetler)
5218
Akra' on çocuğundan hiçbirini öpmediğini söyleyince: Merhamet etmeyene merhamet edilmez.
Ebû Hüreyre
Bab 157Kişinin çocuğunu öpmesi hakkında
5219
Müjde ey Âişe! Allah senin temize çıktığını indirdi; annemle babam: Kalk da Resûlullah'ın başını öp, dediler.
Âişe
Bab 157Kişinin çocuğunu öpmesi hakkında
5220
Peygamber Ca'fer b. Ebû Tâlib'i karşıladı, onu kucakladı ve iki gözünün arasını öptü.
Şa'bî şöyle anlattı:
Bab 158İki göz arasını öpmek hakkında
5221
İyâs b. Dağfel: Ebû Nadra'yı, Hasan b. Ali'nin yanağını öperken gördüm.
İyâs b. Dağfel
Bab 159Yanağı öpmek hakkında
5222
Ebû Bekir sıtmalı kızı Âişe'ye: Nasılsın kızcağızım, dedi ve yanağını öptü.
Berâ
Bab 159Yanağı öpmek hakkında
5223
İbn Ömer: Peygamber'e yaklaştık ve elini öptük.
Abdullah b. Ömer
Bab 160Eli öpmek hakkında
5224
Üseyd kısas isteyip Peygamber'in böğrünü öptü: Ey Allah'ın Resûlü! Ben ancak bunu istemiştim.
Ensâr'dan bir adam olan Üseyd b. Hudayr
Bab 161Bedeni öpmek hakkında
5225
Sende Allah'ın sevdiği iki haslet var: Hilm ve teenni.
Zâri'
Bab 162Ayağı öpmek
5226
Ey Ebû Zer! — Lebbeyk ve sa'deyk ey Allah'ın Resûlü, ben sana feda olayım.
Ebû Zer
Bab 163"Allah beni sana feda etsin" diyen adam hakkında
5227
Câhiliyede ‘Allah seninle gözü aydın etsin’ ve ‘Sabahın hayırlı olsun’ derdik; İslâm gelince bundan nehyolunduk.
İmrân b. Husayn
Bab 164"Allah seninle gözünü aydın etsin" diyen adam hakkında
5228
Peygamberini korumana karşılık Allah da seni korusun.
Ebû Katâde
Bab 165Bir adama "Allah seni korusun" diyen adam hakkında
5229
Kim insanların kendisi için ayakta dikilmesinden hoşlanırsa cehennemdeki yerine hazırlansın.
Ebû Miclez şöyle anlattı:
Bab 166Bir adamın bir adam için ayağa kalkması hakkında
5230
Acemlerin birbirini yücelterek ayağa kalktığı gibi ayağa kalkmayın.
Ebû Ümâme
Bab 166Bir adamın bir adam için ayağa kalkması hakkında
5231
Babam sana selâm söylüyor, dedim; Sana ve babana da selâm olsun, buyurdu.
Gâlib şöyle anlattı:
Bab 167"Falan sana selâm söylüyor" diyen adam hakkında
5232
Cebrâil sana selâm söylüyor. — Ona da selâm ve Allah'ın rahmeti olsun.
Âişe
Bab 167"Falan sana selâm söylüyor" diyen adam hakkında
5233
Esselâmu aleyke yâ Resûlallah ve rahmetullâhi ve berekâtüh; yola çıkma vakti geldi.
Ebû Abdurrahman el-Fihrî şöyle anlattı:
Bab 168Bir adama seslenen ve onun "Lebbeyk (buyur, emrine hazırım)" dediği adam hakkında
5234
Resûlullah güldü; Ebû Bekir veya Ömer ona: Allah dişini güldürsün, dedi.
Abbâs b. Mirdâs
Bab 169Bir adama "Allah dişini güldürsün" diyen adam hakkında
5235
Bu nedir ey Abdullah? — İş bundan daha çabuktur.
Abdullah b. Amr
Bab 170Bina yapmak hakkında gelen (rivayetler)
5236
Ebû Muâviye tariki: Çökmüş kulübemizi onarıyoruz, dedik; Ben işi bundan daha acele görüyorum, buyurdu.
Bab 170Bina yapmak hakkında gelen (rivayetler)
5237
Her bina sahibine bir vebaldir; ancak kaçınılmaz olan müstesna.
Enes b. Mâlik
Bab 170Bina yapmak hakkında gelen (rivayetler)
5238
Ey Ömer, git onlara ver; Ömer bizi üst kata çıkarıp anahtarı belinden alarak açtı.
Dükeyn b. Saîd el-Müzenî
Bab 171Üst kat odalar edinmek hakkında
5239
Kim bir sidre ağacı keserse Allah onun başını cehenneme baş aşağı sokar.
Abdullah b. Hubşî
Bab 172Sidir ağacını kesmek hakkında
5240
Urve b. Zübeyr'in merfû rivayeti: Sidre ağacı keseni Allah cehenneme baş aşağı sokar.
Bab 172Sidir ağacını kesmek hakkında
5241
Hişâm b. Urve: Bu kapılar Urve'nin kendi arazisinden kestiği sidre ağaçlarındandır; bunda sakınca yoktur.
Hassân b. İbrâhîm şöyle anlattı:
Bab 172Sidir ağacını kesmek hakkında
5242
İnsanda üç yüz altmış eklem vardır; her eklemi için sadaka vermesi gerekir; duhânın iki rekâtı yeter.
Büreyde
Bab 173Eziyet veren şeyi yoldan gidermek hakkında
5243
Âdemoğlunun her eklemine her sabah sadaka düşer; karşılaştığına selâm vermesi de sadakadır.
Ebû Zer
Bab 173Eziyet veren şeyi yoldan gidermek hakkında
5244
Ebü'l-Esved ed-Dîlî tarikiyle Ebû Zer: Âdemoğlunun her eklemine her sabah bir sadaka düşer.
Bab 173Eziyet veren şeyi yoldan gidermek hakkında
5245
Hiç hayır işlememiş bir adam yoldan dikenli bir dalı kaldırdı; Allah ona şükretti ve onu cennete koydu.
Ebû Hüreyre
Bab 173Eziyet veren şeyi yoldan gidermek hakkında
5246
Uyuduğunuz zaman evlerinizde ateşi yanar hâlde bırakmayın.
Abdullah b. Ömer
Bab 174Geceleyin ateşi söndürmek hakkında
5247
Uyuduğunuz zaman kandillerinizi söndürün; çünkü şeytan fare gibisine bunu gösterir de sizi yakar.
Abdullah b. Abbâs
Bab 174Geceleyin ateşi söndürmek hakkında
5248
Yılanlarla savaştığımızdan beri onlarla barışmadık; kim korkudan birini bırakırsa bizden değildir.
Ebû Hüreyre
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5249
Yılanların hepsini öldürün; kim onların intikamından korkarsa benden değildir.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5250
İbn Abbâs: Kim yılanları peşine düşmelerinden korkarak bırakırsa bizden değildir.
İkrime, Abdullah b. Abbâs'tan
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5251
Zemzem'i temizlemek istiyoruz, içinde küçük yılanlar var, dedi; Peygamber onların öldürülmesini emretti.
Abbâs b. Abdülmuttalib
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5252
Yılanları, sırtı iki çizgili olanı ve kısa kuyrukluyu öldürün; bu ikisi gözü kör eder, gebeliği düşürür.
Abdullah b. Ömer
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5253
Evlerdeki ev yılanlarının öldürülmesini yasakladı; ancak sırtı iki çizgili ve kısa kuyruklu olan müstesna.
Ebû Lübâbe
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5254
İbn Ömer, Ebû Lübâbe'nin hadisinden sonra evinde bulduğu yılanı Bakî'e çıkarttırdı.
Nâfi' şöyle anlattı:
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5255
Üsâme tariki: Nâfi', İbn Ömer'in çıkarttırdığı yılanı daha sonra yine onun evinde gördü.
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5256
Evlerdeki haşerat cinlerdendir; evinde birini gören onu üç kez uyarsın, dönerse öldürsün.
Muhammed b. Ebû Yahyâ şöyle anlattı:
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5257
Medine'de cinlerden bir topluluk müslüman oldu; onlardan birini görürseniz onu üç defa uyarın.
Ebü's-Sâib şöyle anlattı:
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5258
Yahyâ tariki (muhtasar): Ona üç defa uyarsın; sonra yine görünürse öldürsün, çünkü o şeytandır.
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5259
Mâlik tariki: Ona üç gün uyarın; bundan sonra görünürse öldürün, çünkü o ancak bir şeytandır.
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5260
Nûh'un ve Süleymân'ın sizden aldığı ahdi hatırlatırım, bize eziyet etmeyin deyin; dönerlerse öldürün.
Ebû Leylâ
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5261
Gümüş çubuk gibi olan beyaz cân yılanı dışındaki yılanların hepsini öldürün.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 175Yılanları öldürmek hakkında
5262
Resûlullah kelerin öldürülmesini emretti ve ona fuveysık (küçük zararlı) adını verdi.
Sa'd b. Ebû Vakkâs
Bab 176Kertenkeleleri öldürmek hakkında
5263
Kim bir keleri ilk vuruşta öldürürse ona şu kadar sevap vardır; ikincide daha az, üçüncüde daha az.
Ebû Hüreyre
Bab 176Kertenkeleleri öldürmek hakkında
5264
Keleri ilk vuruşta öldürene yetmiş sevap vardır.
Ebû Hüreyre
Bab 176Kertenkeleleri öldürmek hakkında
5265
Bir peygamberi karınca ısırdı, yuvayı yaktırdı; Allah ona: Bir tek karıncayı olsaydı ya, diye vahyetti.
Ebû Hüreyre
Bab 177Karıncaları öldürmek hakkında
5266
Seni bir karınca ısırdı diye tesbih eden bir ümmeti mi helâk ettin?
Ebû Hüreyre
Bab 177Karıncaları öldürmek hakkında
5267
Peygamber dört hayvanın öldürülmesini yasakladı: karınca, bal arısı, hüdhüd ve sured kuşu.
Abdullah b. Abbâs
Bab 177Karıncaları öldürmek hakkında
5268
Ateşle azap etmek ancak ateşin Rabbine yaraşır.
Abdullah b. Mes'ûd
Bab 177Karıncaları öldürmek hakkında
5269
Bir tabip ilaca katmak için kurbağayı sordu; Peygamber onu öldürmekten nehyetti.
Abdurrahman b. Osman
Bab 178Kurbağayı öldürmek hakkında
5270
Çakıl fırlatmak ne av avlar ne düşmanı yaralar; ancak gözü çıkarır ve dişi kırar.
Abdullah b. Muğaffel
Bab 179Hazf (parmakla taş atmak) hakkında
5271
Sünnet ederken abartma; bu, kadın için daha hoş, koca için daha sevimlidir.
Ümmü Atıyye el-Ensâriyye
Bab 180Sünnet hakkında gelen (rivayetler)
5272
Geri durun; yolun ortasından yürümek size düşmez, yolun kenarlarını tutun.
Ebû Üseyd el-Ensârî
Bab 181Kadınların yolda erkeklerle birlikte yürümesi hakkında
5273
Peygamber erkeğin iki kadın arasında yürümesini yasakladı.
Abdullah b. Ömer
Bab 181Kadınların yolda erkeklerle birlikte yürümesi hakkında
5274
Âdemoğlu zamana söverek bana eziyet ediyor; oysa zaman benim, geceyi ve gündüzü ben evirip çeviririm.
Ebû Hüreyre
Bab 182Zamana söven adam hakkında